Veel ouders maken zich zorgen wanneer hun baby na het drinken melk teruggeeft. Dit fenomeen, ook wel spugen genoemd, is echter in de meeste gevallen volkomen normaal. Het kan verschillende oorzaken hebben, waaronder het simpelweg binnenkrijgen van te veel voeding of een nog niet volledig ontwikkelde overgang tussen de slokdarm en de maag. Dit laatste wordt ook wel reflux genoemd.
Reflux komt vaker voor wanneer een baby plat ligt, snel drinkt of veel lucht inslikt. Sommige baby's spugen na elke voeding. Zolang de baby goed groeit en vrolijk is, is dit doorgaans geen reden tot zorg. Er bestaat ook zogeheten verborgen reflux, waarbij de melk wel terugstroomt naar de slokdarm, maar niet wordt uitgespuugd. Hoewel de meeste baby's hier geen last van hebben, kan het bij sommigen leiden tot veel huilen en onrust. In dergelijke gevallen is het raadzaam om dit te bespreken met een jeugdarts of jeugdverpleegkundige.
Verschil tussen spugen en reflux
Hoewel de termen vaak door elkaar worden gebruikt, is er een subtiel verschil tussen spugen en reflux. Spugen, ook wel regurgitatie genoemd, is het teruggeven van voedsel. Reflux daarentegen, is het terugstromen van maaginhoud in de slokdarm. Spugen kan een gevolg zijn van reflux, maar reflux kan ook optreden zonder dat er daadwerkelijk wordt gespuugd. De term 'verborgen reflux' wordt soms gebruikt voor dit laatste, maar is strikt genomen niet correct, aangezien het terugstromen van maaginhoud naar de slokdarm geen spugen impliceert.
Wanneer een baby melk teruggeeft, kan de hoeveelheid variëren. Het kan soms lijken alsof de hele voeding eruit komt. Om een idee te krijgen van de hoeveelheid, kan een plasje van 50 ml vloeistof op het aanrecht helpen visualiseren. Dit komt overeen met de maaginhoud van een baby van twee tot drie weken oud. Als de teruggegeven hoeveelheid minder is, is dit meestal geen reden tot bezorgdheid.
Oorzaken van spugen en reflux
Er zijn diverse redenen waarom een baby spuugt of last heeft van reflux:
- Lucht inslikken: Tijdens het drinken kan een baby lucht inslikken, wat kan leiden tot spugen. Dit geldt zowel voor borstvoeding als flesvoeding.
- Sterke toeschietreflex: Bij borstvoeding kan een sterke toeschietreflex ervoor zorgen dat de baby te veel melk in één keer binnenkrijgt en zich verslikt.
- Gulzig drinken: Sommige baby's drinken erg gulzig, waardoor ze te veel melk binnenkrijgen die vervolgens weer omhoog komt.
- Niet volledig ontwikkelde sluitspier: De spier tussen de slokdarm en de maag is bij baby's nog niet volledig ontwikkeld, waardoor de maaginhoud gemakkelijker terug kan stromen.
- Te veel voeding: Het simpelweg geven van te veel voeding kan leiden tot overvolle maagjes en dus spugen.
- Houding tijdens en na het voeden: Als een baby plat ligt tijdens of na het voeden, kan de melk gemakkelijker terugstromen.
- Zuigbehoefte: Sommige baby's hebben een grotere zuigbehoefte en drinken daardoor langer, wat kan resulteren in het binnenkrijgen van te veel melk.
- Voedselovergevoeligheid of allergie: In zeldzamere gevallen kan reflux worden veroorzaakt door een overgevoeligheid voor bepaalde voedingsstoffen, zoals koemelkeiwitten, soja, ei of tarwe.
- Vernauwing of obstructie: In zeer zeldzame gevallen kan een vernauwing van de doorgang van de maag naar de darmen of een andere obstructie in het spijsverteringsstelsel de oorzaak zijn.
Tips om spugen te verminderen
Als je baby vaak spuugt, maar geen pijn lijkt te hebben en goed groeit, zijn er verschillende dingen die je kunt proberen om het spugen te verminderen:
- Pas de voeding aan: Vraag na hoeveel voeding je kind per keer nodig heeft en overweeg om iets minder te geven.
- Neem pauzes tijdens het voeden: Als je baby gulzig drinkt, neem dan pauzes en laat hem tussendoor boeren.
- Zorg voor een goede voedingshouding: Bij borstvoeding is het belangrijk dat de baby goed is aangelegd.
- Houd je baby rechtop: Zorg ervoor dat je baby tijdens en na het voeden zo veel mogelijk rechtop zit, zodat hij goed kan boeren en de zwaartekracht helpt de melk in de maag te houden.
- Laat de baby boeren: Laat je baby na elke voeding (en eventueel tussendoor) goed boeren om overtollige lucht kwijt te raken.
- Bied een speen of pink aan: Als je baby een sterke zuigbehoefte heeft, kan een speen of de pink na de voeding helpen om de zuigbehoefte te bevredigen.
- Vermijd drukke spelletjes na het voeden: Rustige momenten na de voeding voorkomen dat de melk weer omhoog komt.
- Maak de voeding eventueel dikker: Bij flesvoeding kan het soms helpen om johannesbroodpitmeel toe te voegen aan de melk. Bespreek dit echter altijd eerst met het consultatiebureau (CJG), omdat dikkere melk bij sommige baby's juist kan leiden tot verstopping of krampjes.
- Gebruik een speen met een kleiner gaatje: Als je flesvoeding geeft, kan een speen met een kleiner gaatje de baby dwingen langzamer te drinken.
- Rechtop dragen: Het rechtop dragen van baby's, bijvoorbeeld in een draagdoek, kan reflux helpen voorkomen.
- Verhoog het hoofdeinde van het matrasje: Een licht verhoogd hoofdeinde kan helpen voorkomen dat maaginhoud terugstroomt.
Tips om je baby een flesje te geven | Kraamvragen | Afl. 2 | Kruidvat
Wanneer is reflux een probleem?
In de meeste gevallen is reflux bij baby's onschuldig. Echter, soms kan reflux wel degelijk een probleem vormen. Dit is met name het geval wanneer de voeding samen met maagzuur omhoogkomt, wat pijnlijk kan zijn voor de baby. Je kunt dit merken aan:
- Veel huilen
- Moeite met drinken
- Kokhalzen bij het spugen
- Onrustig slapen
- Het achterover trekken van het hoofdje tijdens het huilen
- Overstrekken na de voeding
- Moeilijkheden met de ademhaling
- Vaak slikken na de voeding
Neem contact op met het CJG of een jeugdarts als:
- Je baby heel hard spuugt (de melk komt er met een boog uit)
- Er melk via de neus terugkomt
- Je baby slecht drinkt of afvalt
- Je baby veel huilt en niets lijkt te helpen
- Je baby de hele voeding of een groot deel ervan uitspuugt
- Je baby pijn lijkt te hebben, veel huilt of zijn rug kromt
- Je baby hoest of moeite heeft met ademhalen
- Je baby braakt met kracht
- Je baby koorts of diarree heeft, wat kan duiden op uitdroging
- Je baby donkere urine plast of weinig plast
Een arts kan adviseren bij verdenking op een allergie of intolerantie, of in zeldzame gevallen verder onderzoek doen naar mogelijke fysieke oorzaken.
Wanneer stopt een baby met spugen?
Bij de meeste baby's vermindert het spugen naarmate ze ouder worden. Dit komt doordat de overgang tussen de slokdarm en de maag beter gaat functioneren en de baby vaker rechtop zit. Vanaf ongeveer 6 maanden neemt het spugen vaak af, mede door de introductie van vaste voeding. Over het algemeen stopt het spugen rond de leeftijd van 1 jaar, wanneer de sluitspier volledig ontwikkeld is.
Medicatie wordt zelden voorgeschreven voor reflux bij baby's jonger dan een jaar, tenzij alle andere adviezen niet helpen en de baby gezond is. Artsen schrijven dit alleen voor in specifieke gevallen.
