De aankoop van speelgoed via online platforms zoals Temu roept vragen op over de veiligheid ervan, vooral voor jonge kinderen. Consumentenorganisaties uit verschillende Europese landen hebben onderzoek gedaan naar producten die via deze platforms worden aangeboden, met zorgwekkende resultaten.
Onderzoek naar Producten van Chinese Aanbieders
In een gezamenlijk onderzoek kochten consumentenorganisaties uit Duitsland, Frankrijk, België en Denemarken anoniem 162 artikelen van Chinese webwinkels. De aankopen vonden plaats in drie categorieën: kettingen, speelgoed voor kinderen onder de 3 jaar en USB-opladers. Deze producten werden vervolgens getest in gecertificeerde laboratoria om te voldoen aan de Europese veiligheidseisen.
Gevaarlijke Stoffen en Gebrekkige Etikettering in Speelgoed
Tijdens de laboratoriumtests werden in het geteste speelgoed diverse gevaarlijke stoffen aangetroffen. Een voorbeeld hiervan is nonylphenol ethoxylate, een stof die bekend staat om zijn hormoonverstorende eigenschappen. Daarnaast bleek de etikettering van veel speelgoedartikelen niet te kloppen, wat essentieel is voor het informeren van consumenten over mogelijke risico's.
Verder werd geconstateerd dat een deel van het speelgoed te kleine onderdelen bevatte, zoals stickers of zuignappen. Deze onderdelen konden gemakkelijk losraken en vervolgens door jonge kinderen worden ingeslikt, met verstikkingsgevaar tot gevolg.
Risico's bij Sieraden en USB-Opladers
Niet alleen speelgoed, maar ook sieraden bleken risico's met zich mee te brengen. Een ketting met een kersenhanger bestond voor 85% uit cadmium. Deze stof is kankerverwekkend en kan ernstige schade aanrichten aan botten en nieren.
Van de 54 geteste USB-laders voldeed slechts een klein deel, namelijk 2 producten, volledig aan de EU-veiligheidseisen. Problemen die werden geconstateerd, waren onder andere het oververhitten van laders tijdens het opladen en het te makkelijk buigen van stekkers, wat kan leiden tot kortsluiting of brandgevaar.
Reacties van Platforms en Consumentenorganisaties
Zowel Temu als SHEIN werden op de hoogte gebracht van de onderzoeksresultaten. Temu haalde na enige aarzeling de betreffende producten offline, maar initieerde geen terugroepactie, zelfs niet voor de producten met een hoog risicoprofiel. SHEIN reageerde daarentegen sneller op de bevindingen.
De Verleiding van Lage Prijzen en Verborgen Kosten
De aantrekkelijke, zeer lage prijzen van platforms zoals Temu kunnen consumenten verleiden tot aankopen, zonder dat men zich bewust is van de mogelijke risico's. Het is belangrijk om te beseffen dat er altijd een reden is voor extreem lage prijzen. Vaak zijn dit de werknemers onderaan de productieketen die hiervoor de prijs betalen, door middel van lagere lonen of slechtere arbeidsomstandigheden.
Bovendien kunnen deze platforms geld verdienen door het verkopen van data over jou en je klikgedrag aan andere bedrijven, het verhuren van virtuele winkelruimte, of het tonen van advertenties. Soms worden artikelen zelfs met verlies verkocht om de aandacht te trekken en kleinere webwinkels te beconcurreren.
Veiligheidseisen en de EU-Context
Volgens de Deense wetgeving is de winkel verantwoordelijk voor de veiligheid van verkochte producten. Dit geldt echter niet automatisch voor webwinkels buiten de EU, zoals Temu, Wish, Amazon, AliExpress en eBay. Consumenten die bij deze platforms kopen, hebben niet dezelfde bescherming.
Onderzoek van Toy Industries of Europe (TIE) naar 19 speelgoedproducten van Temu toonde aan dat vrijwel al deze artikelen niet voldoen aan de Europese veiligheidsvoorschriften. Achttien van de negentien producten vormden zelfs een direct veiligheidsrisico voor kinderen, wat neerkomt op 95% van de onderzochte items.
Specifieke Risico's in Speelgoed van Temu
Voorbeelden van geconstateerde risico's bij Temu-speelgoed zijn:
- Kinderen kunnen zich snijden aan scherpe randen van onderdelen.
- Verstopping, verstikking, wurging of doorboring door te kleine of loslatende onderdelen.
- Aanwezigheid van schadelijke chemicaliën in te hoge concentraties.
Een specifiek voorbeeld is een rammelaar met regenboog linten, die scherpe randen aan de metalen belletjes had en kleine, verstikkingsgevaarlijke onderdelen. Ook een slijmpakket bevatte elf keer de wettelijke limiet aan boor, een stof die huid- en oogirritatie kan veroorzaken en bij inademing of inslikken tot krampen, braken en diarree kan leiden.
Veilig werken met chemicaliën
App en Privacy-Zorgen
Naast de veiligheid van de producten zelf, zijn er ook zorgen over de bijbehorende apps van platforms als Temu. Deze apps vragen vaak om uitgebreide rechten en toestemmingen op de telefoon van de gebruiker, wat privacy-risico's met zich meebrengt. Er is bezorgdheid dat deze apps persoonlijke gegevens kunnen verzamelen.
Arbeidsomstandigheden en Milieu-Impact
De productie van de extreem goedkope producten van platforms als Temu en Shein gaat vaak gepaard met slechte arbeidsomstandigheden. Rapporten wijzen op werkdagen tot 75 uur per week, extreem lage lonen en zelfs kinderarbeid. Werknemers werken in slecht geventileerde ruimtes met chemicaliën, vaak zonder beschermende kleding.
De milieu-impact is eveneens significant. Het gebruik van materialen zoals polyester (plastic) en de productiemethode met veel luchtvracht dragen bij aan een hoge CO₂-uitstoot en de verspreiding van microplastics. Luchtvracht veroorzaakt tot wel vijftig keer meer CO₂-uitstoot dan scheepvaart.
Hoe Maak Je Verantwoorde Keuzes?
Hoewel de verleiding van lage prijzen groot is, is het belangrijk om kritisch te zijn. Consumentenorganisaties adviseren om:
- Te kiezen voor producten waarvan de veiligheid en herkomst bekend zijn.
- Webshops te bezoeken met een keurmerk, zoals het e-mærke of Trusted Shops.
- Online speelgoedwinkels te vragen naar certificeringsdocumentatie.
- De "over ons" sectie en kleine lettertjes op websites te lezen voor transparantie.
- Te bedenken dat extreem lage prijzen vaak een verborgen prijs hebben, betaald door werknemers, het milieu of de consument zelf.
Elke aankoop is een stem voor het soort wereld dat je wilt steunen. Door te kiezen voor partijen die investeren in kwaliteit, veiligheid en eerlijke productie, draag je bij aan een gezondere wereld voor iedereen.