Wanneer de uitgerekende datum van de zwangerschap is verstreken, worden zwangere vrouwen vaak overspoeld met adviezen over het opwekken van de bevalling. Maar wat werkt nu echt en wat niet? En waar komen deze adviezen vandaan? In dit artikel duiken we in de feiten en fabels rondom het natuurlijk opwekken van de bevalling.
Mythes en Waarheden over Bevalling Opwekken
Er bestaan talloze theorieën en methoden om de bevalling zelf op te wekken. Sommige zijn gebaseerd op volksverhalen, andere op specifieke stoffen of handelingen. Het is belangrijk om onderscheid te maken tussen wat bewezen effectief is en wat niet.
Voedingsmiddelen en Dranken
Ananas: Zelfs onze oma's hadden het al over het eten van ananas om de bevalling op te wekken. Dit helpt echter niet. Het eten van ananas zorgt voornamelijk voor een vol gevoel en kan bij grote hoeveelheden maagzuur veroorzaken. De gedachte hierachter komt voort uit het stofje kinine dat in ananas zit. Kinine zou een stimulerende werking op de bevalling hebben, maar dit is nooit wetenschappelijk bewezen. Kinine zit ook in tonic en bitter lemon.
Speciale Theeën: Er bestaat speciale thee om de bevalling op te wekken. Ingrediënten zoals frambozenbladthee, vrouwenmantelthee en verbena officinalis worden traditioneel gebruikt. Vrouwenmantel bevat tannines die helpen de baarmoeder samen te trekken. Frambozenbladthee heeft eveneens effect op de baarmoederspieren. Deze theesoorten kunnen echter wel een paar dagen duren voordat er effect merkbaar is.
Ricinusolie (Wonderolie): Van oudsher staat castorolie bekend om het opwekken van de bevalling. Het wordt soms gebruikt in een ricinuscocktail, gemengd met bier en suiker. Het smaakt afschuwelijk, maar wordt als een poging waard beschouwd.
Dadels: Vanaf week 36 zes dadels per dag eten zou de voorbereiding op de bevalling ondersteunen en de bevalling eerder op gang helpen komen. Dit wordt met name in het Midden-Oosten veel gedaan.

Lichamelijke Activiteiten en Handelingen
Seks: Vrijen wordt soms aangedragen als methode om de bevalling op te wekken. De gedachte is dat prostaglandine in sperma de baarmoedermond kan helpen verweken. Daarnaast trekken de spieren van de baarmoeder samen tijdens een orgasme, wat weeën kan opwekken. Hoewel bewezen is dat een orgasme de baarmoeder samentrekt, is de kracht hiervan meestal niet voldoende om de bevalling daadwerkelijk te starten. Het sperma bevat weliswaar prostaglandine, maar in zulke kleine hoeveelheden dat het effect minimaal is. Toch geven veel vrouwen aan dat de bevalling binnen 24 uur na seks begon, wat mogelijk toeval is. Belangrijke noot: als de vliezen gebroken zijn, is seks af te raden vanwege het verhoogde infectierisico.
Beweging: Een rondje rijden over een klinkerweg, fietsen, wandelen of naar de sportschool gaan, wordt vaak genoemd als middel om weeën op te wekken. Dit helpt echter niet om de bevalling te beginnen. Beweging op de lange termijn wordt wel aangemoedigd: hoe fitter de bevalling ingaat, hoe gemakkelijker deze verloopt. Beweging in de weken vóór de bevalling kan helpen het kindje dieper in te laten dalen en de juiste positie te laten aannemen. Tijdens de bevalling kan bewegen, zoals afwisselen van houding of rondlopen, de duur van de bevalling verkorten. Een fitnessbal kan hierbij ondersteuning bieden.
Tepelstimulatie: Dit is een bewezen effectieve methode om de bevalling op te wekken. Stimulatie van de tepels kan het lichaam aanzetten tot de aanmaak van oxytocine, wat weer leidt tot weeën. Onderzoek heeft aangetoond dat vrouwen die hun tepels stimuleerden vaker binnen 72 uur bevielen dan de controlegroep. Dit vereist echter wel intensieve stimulatie, variërend van 15 minuten tot 3 uur per dag, door massage of zuigen.

Alternatieve en Complementaire Methoden
Voetreflexmassage: Deze therapie, die al lange tijd binnen de alternatieve geneeswijzen wordt toegepast, stimuleert zenuwen in de voeten. Men gelooft dat specifieke drukpunten, zoals een knobbeltje aan de binnenkant van de voet (ongeveer twee centimeter onder de enkelknobbel), in verbinding staan met de baarmoeder en zo contracties kunnen opwekken. Hoewel veel vrouwen hier goede ervaringen mee hebben, is er geen wetenschappelijk bewijs dat het de bevalling daadwerkelijk start. Soms denken vrouwen wel dat de bevalling hierdoor is begonnen.
Acupunctuur en Moxibustie: Deze traditionele Chinese geneeswijzen worden ook ingezet om de bevalling te stimuleren. Ze werken via specifieke drukpunten en energiebanen in het lichaam.
Aromatherapie: Een warm bad met lavendelolie kan helpen ontspannen en lichaamseigen pijnstillende stoffen vrijmaken, wat gunstig is voor het welbevinden en de voorbereiding op de bevalling.
Meditatie en Visualisatie: Meditaties, zoals die in hypnobirthing cursussen worden aangeboden, kunnen helpen bij het creëren van een ontspannen mind-set en het uitnodigen van het onderbewuste om de bevalling te laten beginnen wanneer de baby er klaar voor is. Het kan ook inzichten geven in wat er nodig is om te bevallen.
Geboorte-altaar: Het creëren van een geboorte-altaar met kaarten, teksten en kaarsjes kan helpen om vertrouwen op te bouwen en je voor te bereiden op de geboorte.
Spinning Babies Oefeningen: De oefeningen van Spinning Babies zijn gericht op het optimaliseren van de positie van de baby in de baarmoeder, wat kan helpen bij het opwekken van de bevalling.
Korte ontspanningsmassage voeten - Lila Voetreflex
Medische Inleiding en Natuurlijke Alternatieven
Wanneer de zwangerschap langer dan 42 weken duurt, wordt in Nederland meestal een medische inleiding van de bevalling voorgesteld. Het protocol van de Wereldgezondheidsorganisatie beschouwt een zwangerschap van 37 tot 42 weken als normaal. Echter, de uiteindelijke keuze tussen afwachten en medisch inleiden ligt bij de vrouw.
Keuzeproces: Het is belangrijk om de opties en keuzes rondom de bevalling vanaf 40 weken zwangerschap goed te overwegen. Er zijn keuzekaarten ontwikkeld die de voor- en nadelen van afwachten versus medisch inleiden afzetten. Beide keuzes kunnen verantwoord zijn, maar het is cruciaal om te bedenken wat bij jou en je baby past.
Medische Inleiding: Een medische inleiding kan leiden tot een reeks interventies, zoals het toedienen van extra oxytocine, pijnstilling, een kunstverlossing of zelfs een keizersnede. Dit wordt ook wel de cascade of interventions genoemd. Omdat het lichaam er nog niet volledig klaar voor is, vergroot dit de kans op medische interventies.
Natuurlijke Methoden als Interventie: Het is goed om te beseffen dat zelfs natuurlijke methoden om de bevalling op te wekken een vorm van interventie zijn. Het verschil is dat natuurlijke methoden het lichaam meer tijd geven en niet leiden tot een 'weeënstorm' die moeilijk te beheersen is. Natuurlijke methoden hebben over het algemeen geen negatieve bijwerkingen.
De Rol van Ontspanning en Mindset
Ontspanning: Ontspanning, veiligheid en een juiste hormonale balans zijn cruciaal voor het natuurlijke startproces van de bevalling. Stress, spanning of onzekerheid kunnen het proces juist vertragen. Een positieve, ontspannen mind-set is de sleutel. Het loslaten van angst en het opbouwen van vertrouwen in het eigen lichaam helpen hierbij.
Communicatie van de Uitgerekende Datum: De uitgerekende datum is een schatting. Het communiceren van een flexibele datum naar de omgeving kan stress verminderen. Door bijvoorbeeld te zeggen dat de echo de datum twee weken later bepaald heeft, kunnen nieuwsgierige vragen en druk worden vermeden, wat meer ruimte geeft voor ontspanning.
Genieten van de Bonustijd: De periode na 40 weken kan worden gezien als 'bonustijd' om nog te genieten van activiteiten met partner en/of oudere kinderen. Ontspanning en leuke uitjes kunnen het natuurlijke geboorteproces bevorderen.
Lachen: Lachen is een krachtige manier om te ontspannen en los te laten. Het brengt je in het hier en nu en vermindert zorgen, wat bijdraagt aan de aanmaak van oxytocine.

Spirituele en Holistische Benadering van Bevallen
Bevallen is meer dan een puur fysiek proces; het is een diepe, spirituele ervaring waarin een vrouw zichzelf op zielsniveau kan ontmoeten. In veel oude tradities wordt de baarmoeder gezien als een heilige ruimte, een portaal tussen werelden. Een bevalling is dan geen procedure, maar een energetische en spirituele overgang.
De Ziel van het Baren: De traditionele verloskunde richt zich vaak op een medisch-technische benadering. Echter, de zachtheid, intimiteit en magie van het geboorteproces worden soms vergeten. Geboorte is een heilig ritueel, een rite de passage, waarin niet alleen een baby wordt geboren, maar ook een moeder. Dit vraagt overgave, vertrouwen en aanwezigheid.
Innerlijke Wijsheid: Elke vrouw draagt de blauwdruk van geboorte in zich. Het gaat erom deze te herinneren en te luisteren naar de eigen intuïtie en innerlijke weten. Spiritualiteit hoeft niet zweverig te zijn; het kan ook nuchter gebracht worden en gaat over het terugkeren naar het lichaam en het herkennen van de innerlijke wijsheid.
Groei en Transformatie: Zwangerschap en bevalling zetten groei op gang en ruimen blokkades op, zowel emotioneel als spiritueel. De overgang van vrouw naar moeder is een innerlijke transformatie die gepaard kan gaan met intense emoties. Het volgen van de eigen groei en het vertrouwen op intuïtie is essentieel.
Holistische Benadering van Klachten: Bij lichamelijke klachten tijdens de zwangerschap kan een holistische benadering helpen de boodschap van het lichaam te begrijpen. Door klachten niet alleen medisch te benaderen, maar ook te kijken naar de onderliggende oorzaken en de boodschap van het kindje, kan meer vertrouwen in het eigen lichaam worden opgebouwd. Dit draagt bij aan de spirituele groei en de voorbereiding op de bevalling.
Spaceholder: In een spirituele benadering wordt de verloskundige niet alleen een zorgverlener, maar een spaceholder; iemand die de heilige energie van het geboortemoment bewaakt, aanwezig is zonder over te nemen, en getuige durft te zijn van zowel kracht als kwetsbaarheid.

Geduld en Vertrouwen
Uiteindelijk zijn er maar weinig dingen die de bevalling gegarandeerd opwekken. Het belangrijkste advies bij het naderen van of voorbij de uitgerekende datum is geduld en vertrouwen. Het lichaam weet wanneer het er klaar voor is. Door te ontspannen, vertrouwen te hebben in het natuurlijke proces en goed voor jezelf te zorgen, creëer je de beste omstandigheden voor een zachte en spirituele geboorte.
tags: #spiritueel #bevalling #opwekken