Bloedonderzoek tijdens de zwangerschap: Een uitgebreide gids

Tijdens de zwangerschap vinden er diverse bloedonderzoeken plaats om de gezondheid van zowel de moeder als de baby te waarborgen. Deze onderzoeken sporen aandoeningen op die uw kind ziek kunnen maken, zelfs voordat het is geboren. Bijna altijd is het mogelijk om u al tijdens de zwangerschap te behandelen en zo uw baby te beschermen. Daarom krijgt u het bloedonderzoek vroeg in de zwangerschap aangeboden, zodat een behandeling snel kan worden gestart.

Wanneer wordt het bloedonderzoek aangeboden?

Zodra u weet dat u zwanger bent, is het belangrijk om snel een afspraak te maken met uw verloskundige of gynaecoloog. Tijdens uw eerste bezoek, rond de 12e week, zal uw zorgverlener u informeren over het bloedonderzoek dat u kunt laten doen. Dit onderzoek is vrijwillig en gebeurt alleen met uw toestemming.

Soms bezoekt een vrouw pas (veel) later in de zwangerschap een verloskundige of gynaecoloog, bijvoorbeeld omdat zij niet wist dat zij zwanger was. In dergelijke gevallen zal de verloskundige of gynaecoloog het bloedonderzoek met spoed laten uitvoeren.

Wat wordt er in het bloed onderzocht?

Als u deelneemt aan het bloedonderzoek, neemt de verloskundige bloed bij u af en stuurt dit naar een laboratorium. Het laboratorium onderzoekt uw bloed en bepaalt daarbij:

• Uw bloedgroep (A, B, AB of O).
• Of u Rhesus D-negatief of Rhesus c-negatief bent.
• Of uw bloed antistoffen bevat tegen bloedgroepen die u zelf niet hebt.
• Of u besmet bent met een van de infectieziekten: hepatitis B, hiv of syfilis (lues).

Vaak bepaalt het laboratorium ook de glucosewaarde van uw bloed. Daarnaast wordt het hemoglobinegehalte (Hb) onderzocht.

Bloedarmoede (anemie)

Tijdens de zwangerschap heeft u normaal gesproken minder hemoglobine (Hb) in uw bloed. Hemoglobine is essentieel voor het transport van zuurstof door uw lichaam. Het is niet zorgwekkend dat dit gehalte daalt, omdat er meer vocht in uw bloed aanwezig is tijdens de zwangerschap.

Als uw Hb-gehalte echter te laag is, kan dit duiden op bloedarmoede. In dat geval kunt u medicijnen voorgeschreven krijgen.

Bloedgroep en antistoffen

Het onderzoek naar uw bloedgroep en de aanwezigheid van antistoffen is cruciaal. Uw lichaam kan antistoffen aanmaken tegen bloedgroepen die u zelf niet bezit. Als u een andere bloedgroep heeft dan uw kind, kan uw lichaam antistoffen produceren tegen het bloed van de baby. Dit kan leiden tot bloedarmoede bij de baby.

Om deze reden krijgen sommige vrouwen rond de 27 weken zwangerschap nogmaals een bloedonderzoek aangeboden. Indien de bloedgroep van de baby verschilt van die van u, ontvangt u met 30 weken een prik. Dit verkleint de kans op de aanmaak van antistoffen tegen het bloed van uw baby.

Hepatitis B-virus

Hepatitis B is een leverontsteking die wordt veroorzaakt door een virus. Sommige vrouwen die drager zijn van het virus, ondervinden geen klachten en zijn zich niet bewust van hun besmetting. Zij kunnen het virus tijdens de geboorte aan de baby overdragen, wat kan leiden tot een leverontsteking bij de baby.

Als u drager bent van het hepatitis B-virus, krijgt uw baby binnen 2 uur na de geboorte een prik, gevolgd door nog drie prikken in de maanden daarna. Deze vaccinaties beschermen uw baby tegen het ontwikkelen van de ziekte.

Syfilis

Syfilis is een seksueel overdraagbare aandoening (soa) die wordt veroorzaakt door een bacterie. In de vroege stadia van de zwangerschap kan de bacterie de baby nog niet bereiken, maar later in de zwangerschap is dit wel mogelijk.

Het is daarom van groot belang dat syfilis tijdig wordt opgespoord. U kunt dan behandeld worden met medicijnen (antibiotica) om de bacterie te bestrijden, waardoor uw baby beschermd is.

HIV

HIV is eveneens een soa. U kunt HIV oplopen door onveilige seks met iemand die HIV heeft, of door contact met besmet bloed, bijvoorbeeld via een gedeelde naald bij drugsgebruik.

Als u HIV heeft, bestaat het risico dat uw baby tijdens de zwangerschap of bevalling ook geïnfecteerd raakt. Gelukkig kan een tijdige diagnose en behandeling tijdens de zwangerschap het risico op overdracht aanzienlijk verkleinen.

Zelf een zwangerschapstest met bloed uitvoeren

Naast de medische bloedonderzoeken tijdens de zwangerschap, bestaan er ook zelftests die humaan choriongonadotrofine (hCG) in bloed detecteren. Deze tests, zoals de BABYCHECK-1 WB-test of de Patris Health® Bloedtest Zwangerschap, kunnen al enkele dagen na de bevruchting een zwangerschap vaststellen, wat vroeger is dan de meeste urinetests.

Hoe werken bloed zwangerschapstests?

Wanneer een vrouw zwanger wordt, produceert haar lichaam het hormoon hCG. Dit hormoon komt in het bloed terecht en de concentratie stijgt naarmate de zwangerschap vordert. Zelftests meten deze hCG-concentratie in een druppel volbloed, afkomstig van een vingerprik.

Deze tests zijn vaak nauwkeuriger dan urinetests, omdat factoren die de resultaten van urinetests kunnen beïnvloeden, zoals de hoeveelheid ingenomen vocht, geen invloed hebben op bloedtests. Een hCG-concentratie van 25 IE/L kan door deze tests worden gedetecteerd.

Voordelen van bloed zwangerschapstests

• Vroegtijdige detectie: Kan een zwangerschap al 6 tot 8 dagen na de eisprong detecteren.
• Nauwkeurigheid: Vaak nauwkeuriger dan urinetests, met een klinisch gevalideerde nauwkeurigheid van minstens 98%.
• Onafhankelijkheid van vochtinname: Resultaten worden niet beïnvloed door de hoeveelheid gedronken vocht.
• Gebruiksgemak: Vereist slechts een kleine hoeveelheid bloed van een vingertop.

Testprocedure

De procedure voor de meeste bloed zwangerschapstests is vergelijkbaar:

1. Maak de testkit gereed (testapparaat, pipet, druppelflesje met verdunningsmiddel, lancet).
2. Reinig het topje van de vinger met een alcoholdoekje.
3. Gebruik het lancet om een kleine bloeddruppel te verkrijgen.
4. Zuig het bloed op met de micropipet tot de aangegeven lijn.
5. Doseer het bloed in de monsteropening van de cassette.
6. Voeg de vereiste druppels verdunningsmiddel toe aan de testopening.
7. Lees het resultaat af binnen de aangegeven tijd (meestal 5 tot 10 minuten).

Interpretatie van de resultaten

• Positief: Zowel de controlelijn (C) als de testlijn (T) verschijnen. Dit duidt op de aanwezigheid van hCG en waarschijnlijk een zwangerschap. Raadpleeg uw arts voor bevestiging.
• Negatief: Alleen de controlelijn (C) verschijnt. Dit betekent dat er waarschijnlijk geen zwangerschap is. Een te lage hCG-concentratie kan ook tot een negatief resultaat leiden; herhaal de test eventueel na enkele dagen.
• Ongeldig: Het resultaat is ongeldig als de gebruiksaanwijzing niet nauwkeurig is gevolgd.

Wanneer een laboratoriumtest of thuistest kiezen?

Een laboratorium HCG bloedtest wordt aanbevolen bij:

• Zeer vroege zwangerschapstesten (vanaf 6 dagen na ovulatie).
• Behoefte aan een nauwkeurige HCG-waarde voor het inschatten van de zwangerschapsduur.
• Medische indicaties, zoals een eerdere miskraam of vruchtbaarheidsbehandeling.
• Een verhoogd risico op een buitenbaarmoederlijke zwangerschap.

Een thuistest met urine is geschikt als:

• U zelf, gemakkelijk en snel wilt testen.
• U wilt wachten tot de dag van uw verwachte menstruatie of later.
• U een goedkopere en minder invasieve optie zoekt.
• U geen medische indicatie heeft voor een bloedtest.

Het is belangrijk op te merken dat zelftests voor thuisgebruik, zoals de Patris Health® Bloedtest Zwangerschap, een nauwkeurigheid van meer dan 98% bieden en voldoen aan Europese normen.

De kosten voor het bloedonderzoek naar bloedgroepen, antistoffen en infectieziekten tijdens de zwangerschap worden doorgaans vergoed. Echter, soms kan het eerste bloedonderzoek gecombineerd worden met andere onderzoeken die niet door de overheid worden betaald. De kosten hiervan kunnen (gedeeltelijk) voor eigen rekening komen, afhankelijk van uw zorgverzekering en eigen risico.

tags: #zwangerschapstest #met #bloed