Acupunctuur bij Miskraam: Ondersteuning voor Lichaam en Geest

Een miskraam brengt naast verdriet vaak een heel scala aan emoties met zich mee, waaronder verdriet, boosheid, onmacht, rouw, teleurstelling of leegte. Wanneer dit je overkomt, kan de achtbaan aan emoties overweldigend zijn en weet je niet goed waar te beginnen om jezelf weer terug te vinden.

Omdat steeds meer vrouwen na een miskraam de praktijk bezoeken, is het belangrijk om stil te staan bij de mogelijkheden voor ondersteuning. De feedback die vrouwen geven, is dat het erg fijn is een actieve rol te hebben in het proces. Vaak wordt vanuit de gynaecoloog of verloskundigenpraktijk verteld dat er niet veel meer gedaan kan worden dan afwachten tot het lichaam het vruchtje zelf afstoot. Deze "wachttijd" kan leiden tot gevoelens van machteloosheid.

De duur van de spontane miskraam verschilt per vrouw. Wanneer het lichaam het niet zelf oppakt, kan er in overleg met de gynaecoloog of verloskundige gekozen worden om de miskraam op te wekken. Vaak worden inwendige tabletten die weeën moeten opwekken als eerste optie aangeboden. Deze tabletten zorgen ervoor dat de baarmoeder samentrekt en de baarmoedermond opengaat.

Acupunctuur als Zachte Aanpak

Wanneer je besluit je miskraam op te laten wekken, heeft het altijd zin om acupunctuur en acupressuur een kans te geven. Het grote voordeel is dat het een zachtere aanpak is, die geen bijwerkingen met zich meebrengt. Door het inzetten van bepaalde acupunctuur- en acupressuurpunten stimuleren we het samentrekken van de baarmoeder en proberen we de baarmoedermond te verzachten.

Soms is één behandeling al voldoende, maar dit is niet altijd het geval. Vaak merk je na de eerste behandeling al wel dat de baarmoeder samentrekt en je wat kramp en/of bloedverlies zult hebben. Ook wanneer je al medicatie hebt geprobeerd en dit niet voldoende was om de miskraam plaats te laten vinden, heeft het zin acupunctuur te proberen.

Helaas gebeurt het ook wel eens dat acupunctuur niet voldoende is om het lichaam te helpen het vruchtje af te stoten. In dat geval ontvangen praktijkmedewerkers toch vaak feedback van vrouwen dat ze de behandelingen als positief hebben ervaren. Ze hebben zelf actief iets kunnen doen in het proces en hoefden niet enkel af te wachten. Dit geeft een gevoel van controle over het proces terug te krijgen.

acupuncture points for miscarriage

Chinese Geneeswijze en Herstel

Vanuit de Chinese Geneeswijze is het erg belangrijk om lichaam en geest ook goed te ondersteunen nadat je een miskraam hebt gehad. Bij vermoeidheid, veel bloedverlies of lastige emoties kan ondersteuning zorgen voor een spoediger herstel.

De Wereld Gezondheidsorganisatie (WHO) heeft in 1979 een lijst opgesteld van indicatiegebieden voor acupunctuurbehandeling. Hoewel de lijst divers is en ook aandoeningen zoals slappe/spastische verlammingen omvat, is het belangrijk op te merken dat acupunctuur bij reeds opgetreden anatomische veranderingen niet kan genezen, maar wel functionele verbetering en pijnverlichting kan bieden. Bij ernstigere pijnen kan acupunctuur het gebruik van medicamenteuze pijnstillers reduceren.

Wetenschappelijke Perspectieven op Acupunctuur en Miskraam

Miskramen zijn fysiek en emotioneel belastend voor vrouwen en hun partners. Het is een complexe ervaring die vaak gepaard gaat met gevoelens van verlies, schuld en onzekerheid. Omdat de conventionele medische wetenschap weinig mogelijkheden biedt om herhaalde miskramen te voorkomen, groeit de belangstelling voor complementaire therapieën zoals acupunctuur en Chinese geneeskunde.

Sommige praktijken behandelen al sinds 2003 vrouwen die te maken hebben gehad met een of meerdere miskramen, met regelmatig een goed gevolg zoals een voldragen zwangerschap. Hoewel de exacte oorzaak van dit succes lastig met zekerheid te zeggen is, richt acupunctuur zich op het herstellen van de energiebalans in het lichaam, wat kan bijdragen aan een betere fysieke en emotionele gezondheid. Specifieke acupunctuurpunten worden gestimuleerd om stress te verminderen, de bloedcirculatie te verbeteren en de baarmoeder te ondersteunen. Soms wordt de behandeling aangevuld met Chinese kruiden.

In de Richtlijnendatabase van de Federatie Medisch Specialisten (FMS) wordt aanbevolen om acupunctuur niet als aanvullende behandeling bij herhaalde miskramen te adviseren. Echter, veel vrouwen ervaren dat acupunctuur hen niet alleen fysiek, maar ook emotioneel ondersteunt tijdens het herstel van een miskraam, wat leidt tot meer rust.

Onderzoek naar Acupunctuur en Chinese Kruiden

Acupunctuur, een eeuwenoude techniek uit de traditionele Chinese geneeskunde, wordt in weerwil van kritiek toch steeds meer erkend. Een onderzoek gepubliceerd in BMC Pregnancy and Childbirth (2016) beoordeelt de effectiviteit van acupunctuur bij vrouwen met herhaalde miskramen. Deze systematische review en meta-analyse concludeert dat acupunctuur mogelijk een positieve invloed heeft op het verbeteren van de zwangerschapsuitkomst bij deze vrouwen. De onderzoekers benadrukken echter dat er meer grootschalige studies nodig zijn om de effectiviteit definitief te bevestigen.

Een recente systematische review (ScienceDirect, 2024) onderzocht het gebruik van Chinese kruiden zoals Shou Tai Wan, in combinatie met conventionele behandelingen zoals progesteron, bij vrouwen met herhaalde miskramen. Deze studie toonde aan dat het gebruik van deze kruidenformules leidde tot een hogere kans op een levend-geboortepercentage.

In 2020 werd een systematische review (Wiley Online Library) uitgevoerd die 41 studies met meer dan 3.660 vrouwen onderzocht. De bevindingen hielden in dat het gebruik van Chinese kruiden, zoals Shou Tai Wan, in combinatie met conventionele behandelingen zoals progesteron, leidde tot een hoger percentage levendgeboortes en minder miskramen. Dit biedt perspectief voor vrouwen die worstelen met herhaalde miskramen, maar ook hier is het belangrijk om te benadrukken dat de methodologische kwaliteit van de studies variabel was.

Hoewel praktijkervaringen veel positieve resultaten melden en de rol van acupunctuur en Chinese kruiden veelbelovend lijkt, is er nog onvoldoende sluitend bewijs voor hun effectiviteit bij herhaalde miskramen. Vrouwen die deze therapieën overwegen, kunnen dit het beste in overleg doen met hun arts en ervoor zorgen dat eerst alle mogelijke oorzaken van (herhaalde) miskramen grondig worden onderzocht.

infographic about fertility and traditional chinese medicine

Acupunctuur tijdens de Zwangerschap

Als je zwanger bent, verandert er veel in je lichaam en kun je lichamelijk of geestelijk uit evenwicht raken. Dit kan leiden tot zwangerschapskwalen zoals misselijkheid, zuurbranden, vermoeidheid, bekkenklachten, constipatie, aambeien, angst en hoge bloeddruk. Met acupunctuur kan de balans in het lichaam op een natuurlijke manier hersteld worden, waardoor klachten verminderen of verdwijnen. Het is een alternatief voor medicijnen en veilig voor de baby.

Bij acupunctuur wordt gebruik gemaakt van dunne naaldjes die op bepaalde plekken in je lichaam worden gestoken. Het prikje door de huid is voelbaar, maar niet echt pijnlijk. Als de naald in het acupunctuurpunt zit, kan dat een zwaar of een tintelend gevoel geven.

Specifieke Toepassingen van Acupunctuur tijdens de Zwangerschap

  • Stuitligging: Een pijnloze warmtebehandeling met moxa (specifieke acupunctuurtherapie) kan helpen om het kind rond de 34e week van de zwangerschap te draaien, waardoor de kans op een natuurlijke bevalling groter wordt. Uit wetenschappelijk onderzoek is gebleken dat de draaikans door moxatherapie vergroot wordt van 50% naar 75%. Behandelen kan tot eind 36e week.
  • Voorbereiding op de bevalling: Acupunctuur kan helpen als voorbereiding op de bevalling door het ontspannen van pezen en spieren, energie toe te voegen en spanning te verminderen. De behandeling start vanaf de 36e week en vindt wekelijks plaats. Door de behandeling is de kans groter dat je binnen 42 weken bevalt, gaat de ontsluiting makkelijker, duurt de bevalling korter en is het herstel sneller.
  • Inleiding / Inductie: Acupunctuur kan helpen de bevalling op gang te brengen. Meestal is één behandeling voldoende om binnen 2 dagen de weeën op gang te brengen.
  • Pijnbestrijding tijdens bevalling: Het indrukken van acupunctuurpunten kan bijdragen aan pijn- en stressbestrijding tijdens de bevalling. Je kunt met je partner of bevallingsbegeleider een cursus acupressuur volgen. Indien mogelijk, kan je ook een acupunctuurbehandeling krijgen bij de start van je bevalling als pijnbestrijding.

Vergoeding acupunctuur: Acupuncturisten die aangesloten zijn bij Vakvereniging Zhong worden door de meeste zorgverzekeraars vergoed. Neem voor meer informatie contact op met je zorgverzekeraar.

tags: #acupunctuur #punten #abortus