Endometritis: Een Ontsteking van de Baarmoeder
Een baarmoederontsteking, medisch bekend als endometritis, is een infectie van de baarmoeder. Deze aandoening tast het endometrium, het weefsel dat de baarmoeder bekleedt, aan en kan leiden tot diverse symptomen en complicaties. Inzicht in endometritis is cruciaal, niet alleen voor degenen die er last van kunnen hebben, maar ook voor zorgverleners en mantelzorgers.
Endometritis kan acuut of chronisch zijn. Acute endometritis treedt meestal plotseling op, vaak na een bevalling, miskraam of bepaalde medische ingrepen. De ontsteking wordt meestal veroorzaakt door infecties, met name bacteriële infecties. De meest voorkomende bacteriën die verband houden met endometritis zijn Escherichia coli, Streptococcus en Staphylococcus. Hoewel endometritis voornamelijk infectieus is, suggereren sommige studies dat genetische aanleg of auto-immuunziekten een rol kunnen spelen bij het ontstaan ervan.
Chronische endometritis is een langdurige ontsteking van het endometrium. Ontsteking treedt op wanneer het immuunsysteem speciale cellen stuurt om infecties of verwondingen te bestrijden. Chronische endometritis kan gepaard gaan met een infectie, maar in sommige gevallen wordt er geen duidelijke infectie vastgesteld. Sommige vrouwen met chronische endometritis hebben geen symptomen.
Symptomen van Endometritis
De symptomen van endometritis kunnen variëren, afhankelijk van of de aandoening acuut of chronisch is. Veelvoorkomende symptomen zijn:
- Pijn in de onderbuik en de onderrug
- Koorts
- Abnormale vaginale bloedingen of afscheiding
- Een andere geur van de afscheiding en het bloed, mogelijk stinkend
- Toename van het vaginale bloedverlies
- Vermoeidheid
Een van de alarmbellen voor zorgverleners is als het bloedverlies na de bevalling anders gaat ruiken of stinken. Endometritis wordt meestal opgemerkt rond de derde of vierde dag na de bevalling.
Diagnose van Endometritis
De diagnose van endometritis wordt doorgaans gesteld op basis van een klinische evaluatie, waarbij de medische voorgeschiedenis van de patiënt wordt bekeken en lichamelijk onderzoek wordt gedaan. De belangrijkste test voor chronische endometritis is een endometriumonderzoek, wat een biopsie inhoudt. Hierbij wordt een klein stukje weefsel uit het baarmoederslijmvlies verwijderd. Een patholoog onderzoekt het biopt onder de microscoop om te zoeken naar kenmerken van langdurige ontsteking, met name plasma cellen, die het belangrijkste kenmerk van chronische endometritis zijn.
Behandeling van Endometritis
De primaire behandeling voor infectieuze endometritis is een antibioticakuur om de onderliggende infectie te elimineren. Als je niet ernstig ziek bent, kan endometritis thuis worden behandeld. In ernstige gevallen kan een chirurgische ingreep noodzakelijk zijn. Een goede hygiëne kan de kans op een baarmoederontsteking verkleinen. Dit omvat het regelmatig wisselen van kraamverbanden, het wassen van de vagina onder de douche en het afspoelen na het plassen met lauw water.
Een kraamvrouw kan van een baarmoederontsteking in korte tijd flink ziek worden. Wanneer medische hulp gezocht moet worden bij endometritis, is het belangrijk om contact op te nemen met een arts zodra symptomen optreden. De prognose van endometritis hangt grotendeels af van de tijdige diagnose en behandeling.
Endometriose: Een Chronische Ziekte
Endometriose is een chronische ziekte waarbij weefsel dat lijkt op baarmoederslijmvlies (endometrium) zich buiten de baarmoeder bevindt, meestal in de buikholte. Dit weefsel kan voorkomen op het buikvlies of op verschillende organen in de buikholte, zoals de eierstokken, blaas, darmen of de ophangbanden van de baarmoeder. De goedaardige aandoening kan leiden tot een chronische ontstekingsreactie met pijn en verklevingen als gevolg. Verklevingen ontstaan wanneer littekenweefsel verschillende structuren of organen met elkaar verbindt.
Ongeveer 10% van alle vrouwen in de vruchtbare levensfase heeft endometriose. Dit percentage kan oplopen tot vijftig procent bij vrouwen met verminderde vruchtbaarheid. Toch is de aandoening redelijk onbekend, ook bij huisartsen en specialisten.
Oorzaken van Endometriose
De exacte oorzaak van endometriose is onbekend. De meest geaccepteerde theorie is gericht op de zogenaamde retrograde menstruatie, waarbij gedacht wordt dat cellen uit het baarmoederslijmvlies samen met het menstruatiebloed via de eileiders in de buikholte terecht komen. Deze cellen kunnen zich dan ‘nestelen’ op verschillende plekken in de buik. Naast deze theorieën zijn er ook andere factoren die een rol spelen, en het is zeer waarschijnlijk dat bepaalde genen verband houden met deze ziekte.
Symptomen van Endometriose
De ernst en aard van de klachten bij endometriose zijn erg wisselend en afhankelijk van de plaats van de endometriose. De mate van de endometriose zegt niets over de ernst van de klachten; lichte endometriose kan ernstige klachten geven en heftige endometriose geringe klachten. De plek waar de endometriose zich in het lichaam bevindt, bepaalt de klachten. De klachten worden vaak het meest gevoeld tijdens de menstruatieperiode. Mogelijke symptomen zijn:
- Pijn, vooral tijdens de menstruatie
- Chronische bekkenpijn
- Pijn tijdens of na geslachtsgemeenschap
- Moeite met zwanger worden (onvruchtbaarheid)
- Spijsverteringsproblemen, zoals diarree, constipatie of pijn tijdens de stoelgang
- Vermoeidheid
Als u een of meer van deze symptomen ervaart en als u veel last hiervan heeft, wordt aangeraden om uw huisarts of specialist te bezoeken en te vragen of de kans bestaat dat u endometriose heeft.
Diagnose van Endometriose
Omdat de symptomen van endometriose niet heel specifiek zijn, kan de diagnose niet alleen gesteld worden aan de hand van de symptomen. Het stellen van de diagnose is mogelijk met behulp van enkele onderzoeken bij een gynaecoloog:
- Inwendig vaginaal onderzoek: Hierbij zoekt de arts naar endometrioseplekken, met name achter de baarmoedermond, tussen de baarmoeder en de endeldarm, en aan de ophangbanden van de baarmoeder. Ook een vergrote eierstok kan worden ontdekt.
- Vaginale echografie en/of MRI: Bij een vermoeden van afwijkingen in andere organen kunnen deze onderzoeken worden verricht om informatie over de uitgebreidheid van de ziekte te krijgen. Een echografie kan endometriose van de eierstokken (cyste) vaststellen; in ervaren handen kan ook diepe endometriose worden gezien. Een MRI kan een overzicht van de hele buik geven en wordt met name gebruikt om de uitgebreidheid van endometriose vast te stellen en te beoordelen of blaas, urineleiders of darm betrokken zijn.
- Kijkoperatie (laproscopie): Dit vindt plaats onder narcose. De gynaecoloog maakt kleine sneetjes in de buikwand waar een laparoscoop met een camera wordt ingebracht. Via de camera ziet de gynaecoloog de organen in het bekken en kan hij zien of er endometriose aanwezig is.
Wat is endometriose?
Behandeling van Endometriose
Endometriose is een chronische ziekte waarvoor geen genezing bestaat, maar met de juiste aanpak kunnen de symptomen goed behandeld worden. De behandeling is gericht op het oplossen of verminderen van pijn, of op het verbeteren van de vruchtbaarheid.
Medicatie
De medicatie die wordt voorgeschreven, is erop gericht om de (pijn)klachten te onderdrukken en de activiteit van de endometriose te verminderen. Dit kan met hormonen en/of pijnstillers. In het algemeen helpt hormoontherapie om pijnklachten te verminderen, maar de keuze voor een specifiek type hormoontherapie is sterk afhankelijk van de persoonlijke situatie van de patiënt.
Operaties
Indien een operatie nodig is, zal dit in principe een kijkoperatie zijn. Alleen in een enkel geval zal gekozen worden voor een open-buikoperatie, bijvoorbeeld als u al meerdere keren geopereerd bent. Bij een vermoeden van uitgebreide diepe endometriose wordt aangeraden patiënten te verwijzen naar een expertisecentrum dat alle beschikbare behandelingen in een multidisciplinaire setting biedt.
Leefstijl en Aanvullende Zorg
Aanpassingen in leefstijl of aanvullende zorg kunnen bij endometriose soms helpen om pijn te verlichten of het welzijn te verbeteren. Deze zorg wordt ingezet naast de medische behandeling.
Fertiliteitsbehandelingen
Bij een kinderwens wordt samen met de patiënt gekeken wat de beste manier is om te streven naar een zwangerschap. Als een vruchtbaarheidsbehandeling nodig is, biedt het centrum alle benodigde behandelingen aan.
Speciale Aandacht voor Jonge Meiden met Endometriose
Endometriose kan al klachten geven vanaf de eerste menstruatie. Ongeveer 2/3 van de vrouwen met endometriose geeft aan dat ze al klachten hadden op tienerleeftijd. Daarom is er speciale aandacht voor jonge meiden met menstruatieklachten, zodat in een vroeg stadium een diagnose gesteld en een gerichte behandeling geadviseerd kan worden.
De endometriosezorg in gespecialiseerde centra richt zich op het afnemen van pijn, het verbeteren van de kwaliteit van leven en bij een kinderwens op het optimaliseren van de kansen op zwangerschap. De zorg is landelijk erkend op topklinisch niveau, wat onderschrijft dat er sprake is van excellente patiëntenzorg, voldoende opleidingsmogelijkheden en wetenschappelijk onderzoek.
Disclaimer: Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter informatie en vervangt geen professioneel medisch advies.
tags: #endometritis #bij #lange #ontsluiting