Willem-Alexander Claus George Ferdinand, Prins van Oranje, Prins der Nederlanden, Prins van Oranje-Nassau, Jonkheer van Amsberg, is het oudste kind van koningin Beatrix en prins Claus van Amsberg. Vanaf zijn geboorte was hij, na zijn moeder, eerste in lijn van troonopvolging.
Op 30 april zal hij in Amsterdam worden ingehuldigd als Koning der Nederlanden. Op 27 april 1967 werd Willem-Alexander geboren in het Academisch Ziekenhuis in Utrecht. Hij woog 3850 gram en was 50 centimeter lang. De bevalling, die langs operatieve weg heeft plaatsgevonden, verliep geheel naar wens. Nederland vierde uitbundig feest. Op vijf plaatsen in het koninkrijk werden naar traditie 101 saluutschoten afgevuurd. De volgende dag werd er in het land uitbundig gevlagd en alle schoolkinderen kregen een dag vrij.
Prins Claus deed op 2 mei aangifte bij de burgerlijke stand in het stadhuis van Utrecht. De officiële roepnaam werd Willem-Alexander. Op 2 september 1967 werd hij gedoopt als lid van de Nederlandse Hervormde Kerk. De doopdienst vond plaats in de Grote of Sint Jacobskerk te Den Haag en werd geleid door hofpredikant ds. H. Kater. De peetouders en doopgetuigen van de prins waren zijn grootvader prins Bernhard van Lippe-Biesterfeld, zijn grootmoeder Gösta Freiin von dem Bussche-Haddenhausen, prinses Margrethe van Denemarken, Ferdinand Graf von Bismarck-Schönhausen en de voormalige minister-president Jelle Zijlstra. Renée Elisabeth Bradbrooke Smith-Röell, een vriendin van Beatrix, is eveneens een peetouder.
Jeugd en opleiding
Willem-Alexander woonde in zijn jeugd op Kasteel Drakensteyn in het dorp Lage Vuursche. Hij ging naar de Nieuw Baarnse School en later het Baarnsch Lyceum. Tijdens zijn jeugd mochten Willem-Alexander en zijn broers niet of nauwelijks televisiekijken; hun ouders vonden het slecht voor de ogen. In 1981 verhuisde het gezin naar Paleis Huis ten Bosch in Den Haag. De middelbare school vervolgde hij aldaar bij het Vrijzinnig-Christelijk Lyceum. Pas toen mocht hij thuis televisiekijken.
Aangezien hij als puber niet goed overweg kon met zijn ouders − zijn vader kampte met een depressie, zijn moeder had het druk met haar koningschap − vervolgde hij op eigen verzoek in september 1983 zijn opleiding aan het Atlantic College in Llantwit Major, in Wales. Daar behaalde hij in juli 1985 zijn International Baccalaureate.
Vervolgens studeerde hij geschiedenis aan de Rijksuniversiteit Leiden. In zijn studententijd kreeg hij de bijnaam “Prins Pils” wegens het enthousiasme waarmee hij zich in het studentenleven stortte. Tijdens zijn studentenhuis aan het Rapenburg 116 was hij lid van de Leidse Studenten Vereniging Minerva. In april 1990 werd hij benoemd tot adjudant van zijn moeder in buitengewone dienst. In 1993 behaalde Willem-Alexander zijn doctoraalexamen geschiedenis; zijn afstudeerscriptie ging over de Nederlandse reactie op het besluit van Frankrijk om binnen de NAVO een 'status aparte' in te nemen.
Voorbereiding op het koningschap
Na het behalen van zijn bul begon de voorbereiding op het koningschap. Willem-Alexander volgde meerdere cursussen onder andere bij de Rijksluchtvaartschool (RLS), waar hij zijn vliegbrevet haalde, en bij de Koninklijke Landmacht. Zijn militaire dienstplicht had hij al bij de Koninklijke Marine vervuld. Tegenwoordig komt hij als gastvlieger bij KLM Cityhopper aan de minimale eis van 150 vlieguren per jaar om zijn vliegbrevet te mogen behouden.
Tegelijkertijd begon hij zich meer in het openbare leven te profileren. Hij vervulde representatieve taken bij officiële evenementen en kon kennis opdoen door bezoeken af te leggen aan gemeenten, provincies en maatschappelijke instellingen. Jaarlijks verscheen hij als kroonprins ongeveer 110 keer bij officiële gelegenheden.
Regelmatig vertegenwoordigt Willem-Alexander het koninklijk huis bij officiële evenementen in binnen- en buitenland. Na zijn stage bij de luchtmacht hield de prins zich aanvankelijk bezig met de rechterlijke macht, het binnenlands bestuur, en vanaf 1997 met het Nederlandse bedrijfsleven. Daarnaast specialiseerde hij zich in het waterbeheer, een onderwerp dat zijn vader hem aan de hand deed. Hij volgde hier voor colleges bij het IHE Delft Institute for Water Education in Delft.
Sport en publieke optredens
Als sportliefhebber kreeg de prins veel sympathie onder de bevolking, maar zorgde hij ook voor enkele relletjes. In 1986 reed hij onder de naam W.A. van Buren de Elfstedentocht uit. Zijn kleding, een Playboy-broek en een Marlboro-jack, veroorzaakte hierbij enige opschudding, omdat hij met de opzichtige logo's in feite reclame maakte.
In 1992 liep hij met onder meer Gerrie Knetemann de marathon van New York uit. Het gedrag van Willem-Alexander tijdens de Olympische Spelen van 1996 in Atlanta veroorzaakte opnieuw opschudding. Zo zong hij vanaf de tribune "Wat zijn de Yanken stil mee" en bestormde hij enthousiast in korte broek het hockeyveld nadat de dames brons gewonnen hadden om vervolgens uitbundig "mee te hossen". De krant NRC Handelsblad noemde het gedrag "een kroonprins onwaardig". Sommigen waren van mening dat een kroonprins zich toch representatiever moest gedragen. In een opiniepeiling gaf ruim 80% van de Nederlanders aan het gedrag van de prins wel te waarderen.
In 1998 werd Willem-Alexander lid van het Internationaal Olympisch Comité (IOC). Met de kroonprins was bij zijn aanstelling door het kabinet afgesproken dat hij zich binnen het IOC niet met politiek zou bezighouden en zich daarom zou onthouden van stemmingen die politiek gevoelig lagen. Tevens werd vastgelegd dat hij zijn IOC-functie zou neerleggen op het moment dat hij koning werd. Hoewel aanvankelijk de Nederlandse politiek niet onverdeeld enthousiast was over het lidmaatschap van de Nederlandse kroonprins bij een door corruptie en schandalen geplaagde organisatie, mocht Willem-Alexander lid worden van het IOC. Binnen het IOC heeft hij zich vooral ingezet voor het stimuleren van sport in Afrika.
Verloving en huwelijk
Koningin Beatrix maakte op 30 maart 2001 tijdens een rechtstreekse televisie-uitzending de verloving bekend van de kroonprins met de Argentijnse Máxima Zorreguieta. Haar vader Jorge Zorreguieta bleek ten tijde van de militaire dictatuur onder generaal Jorge Videla minister te zijn geweest van Landbouw en Veeteelt. Haar vader was daarom niet bij de huwelijksvoltrekking aanwezig. Minister-president Wim Kok schakelde minister van Staat Max van der Stoel in om haar vader te overtuigen de huwelijksvoltrekking niet bij te wonen, hetgeen hem lukte.
Vlak na de bekendmaking van de verloving zei Máxima dat haar kersverse verloofde “een beetje dom” geweest was, toen deze op 7 maart van dat jaar tijdens een persontmoeting in New York verwees naar een ingezonden brief in de Argentijnse krant La Nación. Kort daarvoor was de publicatie van een boek over Videla aangekondigd. De schrijvers hadden in de Nederlandse krant NRC Handelsblad aangegeven dat volgens hen de vader van Máxima een coördinerende rol had gespeeld bij het voorbereiden van de staatsgreep die het dictatoriale regime van Videla aan de macht zou brengen. Het boek was gebaseerd op interviews. Willem-Alexander gaf aan dat de interviews nooit hadden plaatsgevonden en verwees naar de brief waarin dat zou staan. Hij suggereerde dat het schrijven afkomstig was uit een betrouwbare bron, hoewel hij tegelijkertijd aangaf niet te weten wie de brief geschreven had. Kort daarna bevestigde hij tegenover de tv-camera's van de staatstelevisie NOS dat hij achter zijn woorden stond.
Het schrijven bleek afkomstig van Videla, waardoor in Nederland de betrouwbaarheid ontkend werd. Ook bleek Videla niet specifiek te ontkennen dat de vraaggesprekken nooit hadden plaatsgevonden. Hij betwistte slechts de juistheid van zijn uitspraken. Dat Videla de brief geschreven had, was duidelijk: zijn naam stond eronder.
Tijdens een interview op de dag van de bekendmaking van zijn verloving met opnieuw de Nederlandse pers, vertelde Willem-Alexander dat zijn doorverwijzing “stom” was geweest en wachtte vervolgens op een reactie van zijn verloofde die naast hem zat. Máxima reageerde met de opmerking: “Je was een beetje dom”. Haar woorden leidden tot grote hilariteit in het hele land.
Minister-president Wim Kok had op de dag van de uitspraak in New York Willem-Alexander terechtgewezen voor de tv-camera's van de NOS. Volgens Kok had de prins beter niet naar de brief kunnen verwijzen.
MÁXIMA | Officiële trailer | Millstreet Films
De weg naar het koningschap
Toen zijn moeder in 1980 koningin werd, werd haar oudste zoon automatisch ‘Prins van Oranje’ en toen de prins 18 jaar was, werd hem zitting verleend in de Raad van State, het hoogste adviescollege van de Nederlandse regering. Op grond van de Wet Financieel Statuut Koninklijk Huis kreeg de prins recht op een uitkering uit de staatskas.
Op 30 april 2013 legde prins Willem-Alexander zijn taken neer als militair. De Grondwet verbiedt namelijk dat militairen deel uitmaken van de regering en de koning is daar het hoofd van. Op de dag van zijn inhuldiging werd hem daarom eervol ontslag verleend. Hij kondigde aan dat hij, bij ceremonies, militaire uniformen zou kunnen blijven dragen, zonder rangonderscheidingstekens. De epauletten die de rang aangeven werden vervangen door het embleem van het Koninklijk distinctief.
Bij zijn aantreden als koning op 30 april 2013 legde Willem-Alexander de meeste van zijn officiële executieve functies neer. Als reden werd gegeven dat hij een "koning van iedereen" wilde zijn, waarbij volgens hem geen executieve functies hoorden van een beperkt aantal organisaties. Als koning is Willem-Alexander automatisch voorzitter van de Raad van State. Als zoon van de voormalige regerende Nederlandse koningin werd Willem-Alexander automatisch ridder in de Orde van de Gouden Leeuw van Nassau. Op zijn achttiende verjaardag werd hij, volgens traditie, onderscheiden met de hoogste Nederlandse civiele onderscheiding, het grootkruis in de Orde van de Nederlandse Leeuw.
tags: #geboortegewicht #koning #willem #alexander