Het krijgen van een kind is een bijzondere gebeurtenis, waarbij tijd doorbrengen met de pasgeborene van groot belang is. Sinds 1 januari 2019 is de Wet invoering extra geboorteverlof (WIEG) van kracht, die partners meer verlofrechten biedt. Dit artikel geeft een gedetailleerd overzicht van de regelingen rondom geboorteverlof en aanvullend geboorteverlof, met specifieke aandacht voor de rol van de werkgever.
Wat is Geboorteverlof?
Geboorteverlof, ook wel kraamverlof genoemd, geeft werknemers recht op verlof na de geboorte van hun kind. Dit wettelijk bepaalde verlof bedraagt eenmaal de wekelijkse arbeidsduur van de werknemer. Het geboorteverlof moet worden opgenomen binnen vier weken na de geboorte van het kind. De werknemer kan zelf bepalen hoe dit verlof wordt opgenomen, bijvoorbeeld door het in één keer op te nemen of gespreid over de weken.
Tijdens het reguliere geboorteverlof is de werkgever verplicht om het loon van de werknemer 100% door te betalen. Eventuele uitkeringen uit wettelijke of arbeidsovereenkomst gerelateerde verzekeringen hoeven alleen te worden aangevuld tot het oorspronkelijke loonbedrag.
Naast het standaard geboorteverlof van één week, heeft een werknemer in dienst ook recht op aanvullend geboorteverlof. Dit verlof kan worden opgenomen voor een periode van minimaal 1 tot maximaal 5 weken. Dit hoeft geen aaneengesloten periode te zijn; de werknemer mag het flexibel opnemen, bijvoorbeeld verspreid over 5 maanden. Aanvullend geboorteverlof wordt ook wel gezien als extra verlof na de bevalling.
Aanvullend Geboorteverlof: Een Recht voor Partners
Sinds 1 juli 2020 hebben partners recht op aanvullend geboorteverlof. Dit verlof bedraagt minimaal éénmaal en maximaal vijfmaal de wekelijkse arbeidsduur van de werknemer. Het aanvullend geboorteverlof moet worden opgenomen binnen zes maanden na de geboorte van het kind. De werknemer kan dit verlof naar eigen inzicht verdelen.
Wie Betaalt Aanvullend Geboorteverlof?
Tijdens aanvullend geboorteverlof betaalt het UWV een deel van het loon van de werknemer: 70% van het dagloon, tot maximaal 70% van het maximumdagloon. Het UWV betaalt de uitkering eens per 4 weken uit aan de werkgever, die het vervolgens aan de werknemer als loon uitbetaalt. Sommige cao's verplichten de werkgever het loon aan te vullen tot 100%. Zonder deze verplichting kan de werkgever dit ook vrijwillig doen, maar dit is niet verplicht.
De hoogte van de uitkering bij aanvullend geboorteverlof is 70% van het dagloon. Het UWV berekent het dagloon op basis van het SV-loon over de afgelopen 261 dagen. Naast het salaris kunnen hierin ook andere looncomponenten zijn opgenomen die het SV-loon beïnvloeden.
Het UWV betaalt de uitkering inclusief het vakantiegeld over de uitkering. Er zijn verschillende opties voor de verwerking van het vakantiegeld:
- Het basisloon van de werknemer op het tweede dienstverband verhogen met het bedrag aan vakantiegeld per maand.
- Een grondslag voor het direct uitbetalen van het vakantiegeld toevoegen aan het tweede dienstverband.
- Per maand de opbouw van het vakantiegeld aan het tweede dienstverband toevoegen.
Het is belangrijk om de specifieke afspraken hierover te bespreken, mogelijk met hulp van een accountantskantoor.
Voorwaarden voor Aanvullend Geboorteverlof
Om in aanmerking te komen voor aanvullend geboorteverlof, moet de werknemer aan de volgende voorwaarden voldoen:
- De werknemer is in dienst bij de werkgever.
- De werknemer heeft eerst het standaard geboorteverlof van 1 week opgenomen.
- Het verlof wordt binnen 6 maanden na de geboorte van het kind opgenomen.
- De werknemer heeft een aantoonbare relatie met het kind (erkent het kind, is partner van de moeder, is getrouwd of heeft een geregistreerd partnerschap met de moeder, of woont ongehuwd samen met de moeder en deelt de kosten voor wonen en levensonderhoud).
In verdrietige gevallen, zoals het overlijden van het kind na 24 weken zwangerschap, vroeggeboorte of tijdens de zwangerschap, heeft de werknemer ook recht op aanvullend geboorteverlof.
Aanvullend Geboorteverlof tijdens Ontslag of Ziekte
De situatie rondom aanvullend geboorteverlof kan complex worden bij ontslag of ziekte.
Werknemer gaat uit dienst
- Werknemer neemt geen aanvullend verlof meer op na uitdiensttreding: Het UWV betaalt de uitkering tot de laatste dag dat de werknemer in dienst is.
- Werknemer neemt restant verlof op bij nieuwe werkgever: Een nieuwe werkgever kan een deel van het aanvullend geboorteverlof overnemen. In dat geval moeten werkgever en werknemer afspraken maken over de uitbetaling van de uitkering. De werknemer kan om een schriftelijke verklaring vragen waarin staat hoeveel weken/dagen geboorteverlof nog recht op is.
- Werknemer neemt ontslag, maar heeft geen andere baan in loondienst: Het recht op aanvullend geboorteverlof vervalt na uitdiensttreding. Als al bekend was dat de werknemer uit dienst zou gaan, kan de einddatum van het dienstverband worden aangehouden voor de maximale verlofduur.
Werknemer wordt langdurig ziek
Is de werknemer langdurig ziek en is dit al gemeld op het moment dat aanvullend geboorteverlof wordt aangevraagd? Dan heeft de werknemer alleen recht op aanvullend geboorteverlof als diegene weer (deels) aan het werk is.
Wordt de werknemer tijdens het aanvullend geboorteverlof langdurig ziek? Dan loopt het aanvullend geboorteverlof in principe gewoon door, tenzij hier andere afspraken over zijn gemaakt. Werkgevers kunnen er ook voor kiezen om de werknemer extra ruimte te bieden, bijvoorbeeld door het aanvullend geboorteverlof pas na de ziekteperiode te laten ingaan.
Aanvullend Geboorteverlof aanvragen bij het UWV
De aanvraagprocedure voor aanvullend geboorteverlof verloopt in twee stappen:
- De werknemer vraagt het aanvullend geboorteverlof eerst aan bij de werkgever.
- Vervolgens vraagt de werkgever de uitkering aan bij het UWV.
Voor het aanvragen van geboorteverlof voor de werknemer logt de werkgever in op het UWV werkgeversportaal of via DigiPoort. Eenmaal ingelogd wordt de melding ‘WAZO-verlof’ gekozen. De aanvraag van de uitkering kan pas plaatsvinden nadat het kind is geboren. Dit kan vanaf 4 weken vóór de eerste verlofdag tot en met 4 weken na de laatste verlofdag.
Wijzigingen, zoals de ingangsdatum of het rekeningnummer, kunnen worden doorgegeven via het formulier ‘Doorgeven wijzigingen van werknemers die een Ziektewet- of WAZO-uitkering hebben (aangevraagd)' van het UWV.
Verschil met Ouderschapsverlof
Het is belangrijk om aanvullend geboorteverlof niet te verwarren met ouderschapsverlof. Ouderschapsverlof heeft andere voorwaarden, staat los van de geboorte zelf (ouders van adoptiekinderen kunnen er ook gebruik van maken) en kan in totaal 9 weken bedragen. Aanvullend geboorteverlof is uitsluitend bedoeld voor partners.
Wat is betaald ouderschapsverlof?
Belangrijke Aandachtspunten voor Werkgevers
Voor de verwerking van aanvullend geboorteverlof in salarisadministratie software, zoals Loket, is het vaak nodig om een tweede dienstverband aan te maken. Dit is met name relevant sinds 2022. Dit tweede dienstverband moet de juiste inkomstenverhouding (bijvoorbeeld 31: Uitkering in het kader van de ZW en de vrijwillige verzekering ziektewet) hebben om de correcte sociale premies te berekenen.
Het is cruciaal dat de twee dienstverbanden samen worden geteld voor de loonheffingen. Dit vereist dat de dienstverbanden aan verschillende voorwaarden voldoen. In Loket kan het veld ‘Type Dienstverband’ worden ingesteld op ‘Aanvullend geboorteverlof’. Wanneer twee dienstverbanden samengeteld moeten worden voor de loonheffingen, kan er geen tweede dienstverband met een gebroken periode worden toegepast.
De verwerking voor de pensioenpremie en -afdracht lopen door op het originele dienstverband. Er zijn specifieke procedures voor het registreren van verlof ten behoeve van UPA pensioenaangifte.
Wanneer het UWV de uitkering rechtstreeks aan de werknemer betaalt, is de verwerking op het originele dienstverband beperkt tot het boeken van gewerkte uren en het invullen van de incidentele inkomstenvermindering kinderverlof. Op het dienstverband voor aanvullend geboorteverlof wordt de uitkering verwerkt.
Het is mogelijk dat het nettoloon op het originele dienstverband negatief uitkomt wanneer bijvoorbeeld een pensioenpremie wordt ingehouden. Meerdere dienstverbanden worden in SEPA niet met elkaar verrekend.
In sommige cao’s kunnen betere afspraken zijn gemaakt dan de wettelijke regels, die dan van toepassing zijn.
tags: #geboorteverlof #nieuwe #werkgever