Een mola-zwangerschap, ook wel bekend als mola hydatidosa, is een zeldzame zwangerschapscomplicatie waarbij er iets misgaat tijdens of kort na de bevruchting. In plaats van de normale ontwikkeling van een embryo en placenta, groeit bij een mola-zwangerschap alleen het placentaweefsel, dat verandert in talrijke kleine blaasjes.
Bij een normale zwangerschap ontwikkelen zich in de baarmoeder zowel de placenta (moederkoek) als de baby. De placenta voorziet de groeiende baby van voedingsstoffen. In de vroege stadia van de zwangerschap is de baby nog een embryo. Bij een mola-zwangerschap is dit proces verstoord: er groeit voornamelijk of uitsluitend placentaweefsel, en er ontwikkelt zich geen levensvatbaar embryo. Als er al een embryo groeit, kan dit geen gezonde baby worden. Dit placentaweefsel verandert in vele kleine blaasjes, wat het kenmerkende beeld van een mola vormt.
Wat Merk Je Bij Een Mola-Zwangerschap?
Vrouwen met een mola-zwangerschap ervaren vaak meer symptomen dan bij een reguliere zwangerschap. Dit kan zich uiten in verhoogde misselijkheid en extreme vermoeidheid. Echter, er zijn geen specifieke symptomen die uniek zijn voor een mola-zwangerschap. De oorzaak van deze aandoening is nog niet volledig duidelijk. Factoren zoals langdurig pilgebruik, sporten of stress verhogen de kans op een mola-zwangerschap niet.
Een mola-zwangerschap kan vroeg in de zwangerschap leiden tot vaginaal bloedverlies. Soms wordt dit opgemerkt tijdens een routine-echo, zoals de termijnecho. Ook wanneer er klachten zijn, zoals bloedverlies of een baarmoeder die groter lijkt dan verwacht voor de zwangerschapsduur, kan een echo worden uitgevoerd.
Tijdens een echo kan de arts vaststellen dat er geen embryo met een kloppend hartje zichtbaar is, maar in plaats daarvan de karakteristieke molablaasjes. Indien er een vermoeden is van een mola-zwangerschap na een echo, volgt er doorgaans een bloedonderzoek om de hoeveelheid van het zwangerschapshormoon hCG (humaan choriongonadotrofine) te meten. Een sterk verhoogde hCG-waarde in het bloed is een indicatie voor een mola-zwangerschap.
Diagnose van Mola-Zwangerschap
De diagnose van een mola-zwangerschap wordt voornamelijk gesteld aan de hand van echoscopisch onderzoek. Op de echo worden geen tekenen van een levend vruchtje gezien, maar wel de typische blaasjes die de baarmoederholte opvullen, vaak in de vorm van een druiventros. Soms is vaginaal bloedverlies de aanleiding voor dit onderzoek, of wordt de diagnose gesteld omdat het hartje van de foetus niet gehoord wordt, of de baarmoeder te groot lijkt voor de zwangerschapsduur.
Naast de echo kan bloedonderzoek de diagnose ondersteunen. Een aanzienlijk verhoogde hoeveelheid van het zwangerschapshormoon hCG in het bloed is een sterke aanwijzing voor een mola-zwangerschap, aangezien dit hormoon door het placentaweefsel wordt geproduceerd.
De definitieve diagnose wordt vaak bevestigd door weefselonderzoek van het verwijderde materiaal na een curettage.
Behandeling van Mola-Zwangerschap
Een mola-zwangerschap kan niet leiden tot een levensvatbare zwangerschap en kan bovendien gevaarlijk zijn voor de gezondheid van de vrouw. Daarom is een behandeling noodzakelijk. De standaardbehandeling is een curettage. Tijdens deze ingreep maakt de arts de baarmoeder leeg met een dun slangetje, waarbij zoveel mogelijk van de molablaasjes worden verwijderd. Dit gebeurt meestal onder narcose.
Na de curettage wordt het verwijderde weefsel onderzocht om de aard van de mola te bepalen en eventuele risico's in te schatten. Het is cruciaal om de hoeveelheid hCG in het bloed na de ingreep nauwlettend te volgen. Normaal gesproken daalt deze waarde binnen acht weken tot een normaal niveau. Dit duidt erop dat het lichaam de achtergebleven weefsels zelf opruimt.
Persisterende Trofoblast
In sommige gevallen verdwijnen de molablaasjes niet volledig, of groeien ze terug. Dit wordt aangeduid als een persisterende trofoblast. Bij deze aandoening blijft de hoeveelheid hCG in het bloed verhoogd. Hoewel de vrouw er zelf weinig van merkt, kan dit wijzen op aanhoudende groei van de molacellen. In zeldzame gevallen kunnen deze cellen zich verspreiden naar andere organen, zoals de longen, wat kan leiden tot klachten als hoesten of kortademigheid.
Een persisterende trofoblast kan kwaadaardig worden. In dergelijke gevallen is een behandeling met chemotherapie noodzakelijk om de groei van de cellen te stoppen. De arts controleert de voortgang van de behandeling door regelmatig het hCG-niveau in het bloed te meten.
Soorten Mola-Zwangerschappen
Er worden twee hoofdtypen mola-zwangerschappen onderscheiden:
- Complete mola-zwangerschap: Dit ontstaat wanneer een eicel zonder eigen genetisch materiaal wordt bevrucht door een zaadcel, of wanneer het genetisch materiaal van de eicel wordt uitgeschakeld. Het resulterende weefsel bevat uitsluitend genetisch materiaal van de vader, wat leidt tot een ongeremde celgroei en de vorming van blaasjes.
- Incomplete (partiële) mola-zwangerschap: Hierbij wordt één eicel bevrucht door twee zaadcellen. Hoewel er soms een embryo kan ontstaan, is dit meestal niet levensvatbaar. De genetische samenstelling is hierbij afwijkend, met een teveel aan genetisch materiaal, met name van vaderlijke oorsprong.
Gevolgen en Emotionele Impact
Het ontdekken van een mola-zwangerschap kan een emotioneel zware ervaring zijn. Het betekent het abrupte einde van de hoop op een gezonde zwangerschap en een baby. Vragen over de oorzaak en zorgen over de eigen gezondheid kunnen ontstaan. Het is belangrijk te benadrukken dat een mola-zwangerschap niet wordt veroorzaakt door iets wat de ouders verkeerd hebben gedaan en dat deze aandoening niet te voorkomen is.
De verwerking van een mola-zwangerschap kan vergelijkbaar zijn met die van een miskraam, maar de onbekendheid met de aandoening en de bijbehorende onzekerheid kunnen het verwerkingsproces bemoeilijken. Gevoelens van verdriet, schuld, ongeloof, boosheid en leegte kunnen optreden. Het is raadzaam om hierover te praten met een partner, verloskundige of andere vertrouwenspersonen.
Wanneer Weer Zwanger Worden Na Een Mola-Zwangerschap?
Na de behandeling van een mola-zwangerschap, en met name na een curettage, is het belangrijk om het hCG-niveau in het bloed te blijven monitoren. Het wordt geadviseerd om minstens zes maanden te wachten met een nieuwe zwangerschap nadat de mola-zwangerschap is verwijderd en het hCG-niveau genormaliseerd is. Indien er aanvullende behandelingen, zoals chemotherapie, nodig waren, kan deze periode langer zijn.
Het gebruik van anticonceptie, zoals de pil, wordt tijdens deze periode aanbevolen. Een spiraaltje wordt doorgaans afgeraden vanwege het risico op bloedingen.
De kans op een nieuwe mola-zwangerschap na een doorgemaakte mola is klein, ongeveer 1%. Desondanks wordt bij een volgende zwangerschap vroegtijdig een echo-onderzoek geadviseerd om de normale ontwikkeling te bevestigen. Een eerdere mola-zwangerschap vormt geen reden voor een medische indicatie voor verdere zwangerschapscontroles of bevalling onder leiding van een gynaecoloog, tenzij er andere medische redenen zijn.
BELANGRIJKE INFORMATIE OVER ZWANGERSCHAPSHORMONEN
Trofoblastziekten
Trofoblastziekten zijn aandoeningen die ontstaan door ongecontroleerde deling van trofoblastcellen, het weefsel dat normaal de placenta vormt. Een mola-zwangerschap is de meest voorkomende en doorgaans goedaardige vorm van een trofoblastziekte. Echter, in 15% tot 20% van de gevallen kan een mola-zwangerschap zich ontwikkelen tot een kwaadaardige vorm, bekend als Gestational Trophoblastic Neoplasia (GTN).
GTN kan zich manifesteren als laag-risico-GTN, wat goed te behandelen is met één type chemotherapie, of als hoog-risico-GTN, waarvoor een uitgebreidere behandeling nodig is. Kwaadaardige trofoblastziekten kunnen zich via het bloed verspreiden naar andere organen zoals de longen, lever, milt en hersenen. Uitzaaiingen zijn echter vaak goed behandelbaar.
Jaarlijks krijgen in Nederland ongeveer 250 vrouwen de diagnose van een trofoblastziekte. De behandeling van kwaadaardige trofoblastziekten gebeurt vaak in gespecialiseerde centra en kan bestaan uit chemotherapie, soms in combinatie met chirurgie, zoals het verwijderen van de baarmoeder.
Registratie en Onderzoek
Alle mola-zwangerschappen in Nederland worden geregistreerd bij de Centrale Mola Registratie in het Academisch Ziekenhuis in Nijmegen. Dit draagt bij aan wetenschappelijk onderzoek om meer inzicht te krijgen in deze zeldzame aandoening en de mogelijke oorzaken en risicofactoren.
De exacte oorzaak van een mola-zwangerschap is nog niet volledig bekend. Hoewel erfelijke factoren een rol kunnen spelen, zijn factoren als leeftijd (vooral bij vrouwen onder de 15 en boven de 40 jaar) en mogelijke genetische aanleg geïdentificeerd als risicofactoren. Langdurig pilgebruik, sporten of stress verhogen de kans niet.
Ondersteuning
Patiëntenverenigingen zoals Freya bieden ondersteuning aan paren die te maken hebben met vruchtbaarheidsproblemen, waaronder de gevolgen van een mola-zwangerschap. Zij kunnen een luisterend oor bieden en informatie verstrekken vanuit ervaringsdeskundigheid.
tags: #mola #zwangerschap #tweeling