Als aanstaande vader beleef je een zwangerschap heel anders dan de moeder van je kindje. De eerste maanden van de zwangerschap zijn voor jou als man misschien heel ongrijpbaar. Want wat krijg jij daar nu werkelijk van mee? Je vrouw ervaart de lichamelijke ongemakken en de hormonale veranderingen, jij krijgt alleen de humeurwisselingen mee. Als man wil je haar natuurlijk zo veel mogelijk bijstaan tijdens én na de zwangerschap. Maar hoe kun je dit het beste doen? Om je te helpen hebben we een aantal ervaringsdeskundigen op dit gebied (lees: pas geworden vaders) om tips gevraagd.
Je partner is zwanger! Maar nu komt de vraag: wat moet op welk moment geregeld worden? Jouw hulp begint namelijk al vanaf dag 1. Je vrouw mag geen alcohol meer drinken, niet meer roken en drugs is ook geen goed idee. Ook mag ze minder koffie drinken en moet ze oppassen met drop als ze een hoge bloeddruk heeft. Je maakt het je partner gemakkelijker wanneer ook jij voorlopig (of in ieder geval niet in haar bijzijn) de verleidingen kunt weerstaan.
Voorbereidingen tijdens de zwangerschap
Praktische regelingen
De tijden van echo's komen eraan! Tijd dus om op zoek te gaan naar een verloskundige in de buurt. Deze expert heeft antwoord op al je vragen over echo's, zwangerschap en de bevalling! Geen moetje, wel leuk: Wil jij real-time inzicht in de groei van je baby? Er zijn verschillende apps die je hiervoor kunt downloaden. Bijvoorbeeld: de zwangerschaps+ app of 24Baby app.
De eerste weken van de zwangerschap zitten erop! Je bent natuurlijk rete-zenuwachtig of het allemaal goed gaat. Tussen de 8-10 weken plan je daarom een termijnecho in. Een NIPT is een bloedonderzoek waarbij jullie een kansinschatting krijgen op bepaalde afwijkingen.
Niet vergeten: check je zorgverzekering, en ook die van je partner. Bevallen is namelijk ook een hele bevalling voor jullie portemonnee en sommige ziekenhuizen zitten niet in bepaalde pakketten. Liefst voor het begin van het nieuwe jaar fixen. Bedank ons later maar. ;)
Gezamenlijke voorbereiding
Misschien hebben jullie samen al heel lang een naam gepolijst en wel klaar staan. Maar het kan ook zijn dat de één meer denkt aan Henk en de ander aan Mohammed. Ga dus samen alvast in beraad.
Wanneer je partner geen medische indicaties heeft, kunnen jullie helemaal zelf bepalen waar jullie de bevalling willen laten plaatsvinden. Denk na over verlof en daarna. Als vader is er qua ouderschapsverlof vaak meer mogelijk dan je in eerste instantie denkt. Maar je moet het wel op tijd bespreken met je baas.
Ook handig om hier op tijd bij te zijn is het vinden van een geschikte kinderopvang, deze kunnen namelijk snel vol zitten. Belangrijk om van te voren met je partner af te stemmen wat jullie wensen zijn voor een kinderopvang. Denk bijvoorbeeld aan locatie en kosten, maar ook of het pedagogisch beleid aansluit bij jullie wensen.
Nu je partner zwanger is staan er vele organisaties voor je klaar met free give aways. Naast veel reclame, ook veel handigheidjes. Tja, je bent Nederlander of je bent het niet… Profiteer ervan!
Nadat jullie kindje is geboren hebben jullie je handen vol en komt er een rumoerige tijd aan. Fijn dus als jullie worden bijgestaan door een kraamzorghulp. Denk samen na over een zwangerschapscursus voor jullie samen. Willen jullie samen meer leren over de bevalling en je alvast voorbereiden? Of willen jullie individueel meer over een bepaald onderwerp leren? Ik heb samen met mijn vrouw een cursus hypnobirthing gedaan. We kregen daardoor duidelijke ideeën over wat we wilden als het moment daar was. Zoals een thuisbevalling in bad, met eigen muziek, kaarsjes erbij, wierookje aan.
Tijdens deze echo kom je achter het geslacht van je baby. Ook krijgen jullie tijdens dit onderzoek de beelden van de foetus te zien en bestudeert de echoscopist de verschillende organen. Zoals het hart, de hersenen, de ruggengraat, de nieren en ledematen. Zo worden eventuele afwijkingen vroegtijdig opgespoord.
Zijn jullie niet getrouwd, dan moet je als vader je kind voor de geboorte erkennen, zo word je ook juridisch gezien als de vader van het kind. Je doet dit bij de gemeente waar je woont of waar het kind geboren zal worden. Beiden ouders hebben een geldig identiteitsbewijs nodig. Ook moet je een achternaam voor je baby kiezen. Wil je een dubbele achternaam?
Veiligheid staat voorop, en zeker wanneer er straks een nieuwsgierige baby naast je zit. In Nederland moet je je baby in een babystoeltje vervoeren, dus zorg dus dat je dit alvast hebt geregeld. Tip: plaats, wanneer mogelijk, het babystoeltje op de achterbank. Dit is over het algemeen de veiligste plek.
De creatieven onder ons kunnen hier vast niet mee wachten: de babykamer onder handen nemen! Hebben jullie al nagedacht over kleuren en meubilair? Ga eens langs bij een woonretailer en doe inspiratie op! En koop vervolgens op marktplaats de spullen voor de helft van de prijs.
Tijdens de intake ga je met de uitgekozen kraamverzorger praktische en huishoudelijke informatie doornemen. Dit is ook het ideale moment om jullie wensen en verwachtingen voor de komende periode te bespreken.
Het mooiste nieuws, verdient het mooiste kaartje! Ik heb een Bier, Bitterballen en Bevallen-cursus gevolgd. Heel laagdrempelig met een ervaringsdeskundige onder het genot van een biertje en een bitterbal dus.
Het geboorteplan is een fijne houvast voor wanneer de bevalling eenmaal daar is. Zorg dat je deze samen met je partner op een rustig moment invult. Geloof ons maar: scheelt je gehaaste beslissingen. En dus minder stress!
Een handige paklijst voor de vluchtkoffer; de spullen die je nodig hebt voor het bevallingsmoment. Heb je deze klaar staan? We hadden echt het gevoel: we zijn een team, we gaan dit gewoon fiksen. Mijn vriendin deed logischerwijs al het zware werk en ik deed mijn best om haar zo relaxed mogelijk te houden.
De rol van de partner tijdens de bevalling
Hormonale processen
Het hormoon oxytocine zorgt voor weeën, die op hun beurt weer zorgen voor pijn. Maar als je vrouw blijft doorademen en blijft focussen (en dus ontspannen), gaat er een tweede hormoon stromen: endorfine. Dat maakt haar weer wat meer ontspannen. En dan kan er nog meer oxytocine vrijkomen. Dit werkt als een soort vliegwiel: er komt steeds meer oxytocine vrij in haar bloed, waardoor de weeën steeds krachtiger worden. En als zij met haar hoofd erbij blijft, dus blijft focussen en blijft doorademen, komt er ook steeds meer endorfine vrij. Dit proces zorgt ervoor dat je vrouw tijdens de bevalling in een flow komt. Dat merk je als partner ook: je vrouw raakt steeds meer in zichzelf gekeerd en wordt steeds minder aanspreekbaar. Zij is op de goede weg als dit het geval is.
Praktische ondersteuning
Met de onderstaande tips kan je als partner ervoor zorgen dat je vrouw in die flow blijft.
1. Zorg voor een veilige en rustige omgeving
Dit zorgt ervoor dat je vrouw nergens door wordt afgeleid. De hormonen blijven dan goed stromen, waardoor de bevalling kan vorderen. Dus hou storende factoren op afstand, zorg voor rust (ook bij jezelf) en beantwoord waar mogelijk vragen voor haar. Maak het aangenaam in huis. Denk hierbij bijvoorbeeld aan temperatuur, licht en privacy. Let er tijdens de bevalling op dat je vrouw het niet te koud of te warm heeft. Dat kan snel wisselen.
2. Zorg voor lichamelijke steun
Misschien vindt je vrouw het prettig om tegen je aan te hangen, in je handen te knijpen (doe je ringen op tijd af), of tussen de weeën door bij te komen door op je te leunen. Blijf dicht bij haar en blijf scherp op haar wensen. Misschien vindt ze het fijn als je haar voeten masseert, of is het prettig om bij pittige weeën stevige druk te geven in haar onderrug.
3. Coach haar!
Ben je meegegaan naar de partnerles van de zwangerschapscursus? Dan heb je daar waarschijnlijk geleerd welke ademhalingstechnieken je vrouw tijdens de bevalling het beste kan toepassen. Bij het opvangen van de weeën kan je haar daarin begeleiden. Help haar onthouden dat ze in ieder geval door blijft ademen, juist tijdens de heftige momenten. Dit zodat de zuurstof goed in haar buik blijft doordringen, daar waar zo hard gewerkt wordt.
Ook positieve feedback werkt goed. Een bevalling kun je vergelijken met het lopen van een marathon. Er komt wellicht een moment dat ze er even ‘doorheen zit’. Niets zo prettig als er dan iemand naast je staat die je aanmoedigt, dat geeft weer energie en moed!
4. Help bij de communicatie
Jij kent je partner als geen ander. Jij ziet aan haar ogen of ze iets wel of niet fijn vindt. Dus als jij ziet dat er iets gebeurt wat haar stoort (dat weet je zodra het gebeurt feilloos af te lezen aan haar reactie), zeg daar dan wat van. Andersom kan je ook als haar tolk fungeren. Als de verloskundige of gynaecoloog iets tegen haar zegt, maar het lijkt niet goed door te dringen (juist doordat ze zo lekker in die flow zit), herhaal de boodschap dan voor haar. Jij kan altijd tot haar doordringen! Ga als het kan mee naar de verloskundige, samen hoor je meer.
Bij een snelle bevalling gaat zelden wat mis, probeer vooral kalm en rustig te blijven en je vrouw gerust te stellen. Als het kindje geboren is, kijk dan of de navelstreng om het halsje zit. Leg het kindje bij je vrouw op haar buik en houd beiden warm met doeken of een dekbed. Wees duidelijk naar de hulpverleners in het ziekenhuis. Als het kindje na de geboorte naar een andere ruimte moet, probeer dan mee te gaan.
Hoe te ademen en te persen tijdens de bevalling | Lamaze
De man als deelnemer
De partnerdag van mijn zwangerschapscursus was ook zo lekker knullig. De docente vroeg aan onze groep wat je als man tijdens de bevalling kan betekenen. In eerste instantie was het muisstil. Totdat een van de partners zei: “De telefoon opnemen en deur opendoen als de bel gaat.” Misschien barst je nu (net als ik) in lachen uit, maar deze man was bloedserieus.
Nog steeds moet ik om die opmerking lachen, maar eigenlijk huil ik er ook een beetje om. Ik denk (of eigenlijk: ik weet, want ik zie dit in mijn praktijk ook) dat veel partners er hetzelfde in staan. Je bent erbij, maar je kunt eigenlijk niks betekenen als man bij bevalling voor je vrouw. Zij moet het doen, jij staat erbij. Maar niets is minder waar. Je kunt zó veel doen om het proces te ondersteunen. Niet alleen is het bewezen dat vrouwen die zich gedurende de bevalling gesteund voelen een betere geboorte-ervaring hebben, ook de partner houdt er een betere herinnering aan over. Je staat niét langs de zijlijn, je bent deelnemer.
Eigenlijk heeft de man uit het intro wel een beetje gelijk. Als man tijdens bevalling ben je dé aangewezen persoon om de omgeving te managen tijdens de bevalling. Maar dat kan heel wat verder gaan dan een belletje plegen naar de verloskundige en de deurbel in de gaten houden.
Tips bevalling man:
- Creëer rust, veiligheid en warmte
- Let op dat ze regelmatig naar de wc gaat om te plassen
- Zorg dat ze regelmatig van houding wisselt
- Laat haar ontspannen door af en toe een massagetechniek voor te stellen (ook oké als ze dit niet wil)
- Herinner haar aan haar ontspanningsoefeningen en doe deze mee als ze dat wil
- Bewaken jullie geboorteplan (zorg dat je goed op de hoogte bent van jullie wensen en de mogelijke scenario's)
- Vang prikkels voor haar op
- Zorg dat je tijdens de bevalling het aanspreekpunt bent voor de zorgverleners
- Vertaal vragen van zorgverleners naar praktische keuzes voor haar
- Luister goed naar wat ze aangeeft en heb het volste vertrouwen in haar!
Doe het samen
Natuurlijk is het beeld van de partner als lulletje rozenwater tijdens de bevalling niet meer van deze tijd. Partners zijn betrokken, hebben toegang tot dezelfde informatie als de zwangere vrouw en ook jouw wensen doen ertoe. Samen praten over de geboorte van jullie kindje is belangrijk, zodat jullie van elkaar weten hoe jullie het voor ogen hebben. Zo weet je of jullie op één lijn zitten en waarin je je eventueel nog wat meer kunt verdiepen. Vragen stellen aan de verloskundige, dezelfde zwangerschapsapp downloaden en bijhouden, boeken en online artikelen lezen of een complete cursus of workshop volgen zijn handige tools om jezelf van kennis te voorzien.
Sommige stellen vinden het fijn om samen te visualiseren. Een tool die veel voorkomt in de topsport, en kan leiden tot betere prestaties. Ook in voorbereiding op de bevalling kan het veel vertrouwen geven. Visualisaties kun je doen door samen (bijvoorbeeld voor je gaat slapen) te fantaseren over hoe de bevalling kan verlopen, maar je kunt ook all out gaan met een ontspannend muziekje en wat kaarsjes. Bespreek hoe jullie het voor je zien. Wat gebeurt er wanneer de bevalling begonnen is? Op deze manier kun je samen bepalen wat jouw rol wordt tijdens de bevalling, waar jij (en zij) je prettig bij voelt en hoe jij het proces het beste kunt faciliteren.
Wil je meer weten? In de Partnerworkshop en in de Hypnobirthing®-cursus wordt de partner 100% betrokken.
De rol van de vader na de geboorte
Vader worden is een van de meest bijzondere ervaringen in het leven van een man. Je kunt een diepe band opbouwen met je kind en je groeit als persoon.
- Probeer direct na de geboorte huid-op-huid contact te hebben met je baby. Dit helpt om een emotionele band te krijgen.
- Praat tegen je baby, zelfs als ze nog niet geboren zijn of kunnen praten.
- Vaders hebben net zoveel verantwoordelijkheid voor de zorg van hun kind als moeders.
- Een vast bedtijdritueel kan helpen om rust in huis te brengen en je kind te laten weten dat het tijd is om te slapen.
- Kleed je kind niet zomaar aan of uit.
- Lichamelijk contact is zo belangrijk voor de emotionele ontwikkeling van je kind. Huid-op-huidcontact, zoals buidelen of kangoeroeën, kan bijzonder geruststellend zijn.
- Als je partner borstvoeding geeft, kun je nog steeds een actieve rol spelen door flesvoeding te geven.
- Investeer in een draagzak of draagdoek en draag je baby bij je.
- Oogcontact is de sleutel tot communicatie en het opbouwen van vertrouwen.
- Elk kind vindt spelen leuk.
- Soms heeft je baby gewoon behoefte aan troost. Draag je kind in je armen en wandel rustig rond.
- Voorlezen aan je kind of baby helpt met de ontwikkeling van hun taal en praten.
- Babyzwemmen is niet alleen leuk, maar het versterkt ook de spieren van je baby en zorgt voor een gezonde ontwikkeling.
- Terwijl rustig spel belangrijk is, is het ook goed om wat spanning toe te voegen.
Als aanstaande vader komt er heel wat op je af. Je partner is zwanger en alle lichamelijke en emotionele veranderingen die ze doormaakt vragen om de juiste reactie. Maar hoe doe je dat? En je hebt zelf vast ook vragen over de bevalling en hoe je er voor haar op dat moment kan zijn. En dan is je baby er. De rol van de vader om een baby te troosten na de geboorte is net zo belangrijk als die van de moeder.
Er is een zwangerschapskalender met de zwangerschap week voor week speciaal voor vaders. Er is een online cursus speciaal voor vaders: Welcome to mankind. Een Nederlandse cursus van vier modules die je met korte video's voorbereidt op alle aspecten van zwangerschap, bevalling en daarna. Luchtig, vrolijk en serieus. Er is een handig boek: Aanpakken voor vaders geschreven door verloskundige, onderzoeker en trainer David Borman. Als aanstaande vaders heb je vaak andere vragen dan de aanstaande moeder. Vaak gehoord is: hoe zou het zijn als mijn vrouw echt gaat bevallen? Wat kan ik doen? Wat moet ik regelen? Hoe zet ik de Maxi-Cosy vast in de auto? Herkenbaar? Dan is er ook voor jou genoeg informatie te vinden in de cursus ZWNGR. Voor € 6.99 per maand heb je toegang tot deze cursus die je samen met je partner volgt.
“Je meisje is zichzelf niet, maar een hormonale toverbal die telkens van kleur verschiet - en geen idee wanneer in welke kleur precies. Maandag de stralend zwangere, donderdag het chagrijn op oorlogspad. Je partner is zwanger! Maar nu komt de vraag: wat moet op welk moment geregeld worden? Jouw hulp begint namelijk al vanaf dag 1.
De bevalling is achter de rug en jullie beleven de eerste week met jullie baby. Weer een hele nieuwe periode die aanbreekt. Jullie leren in korte tijd alles over het verzorgen van een baby. Het is onwennig, zo’n minimensje. Je leert al snel handige tips en tricks over hoe je het best een luier aan doet en kleding aantrekt. Het is spannend in het begin, ga het vooral doen!
Je vrouw herstelt van de bevalling en jullie zijn beiden moe van de bevalling en de onderbroken nachten. Probeer beiden goed je rust te pakken. Blijf ook hierin goed naar elkaar communiceren wat je nodig hebt en waar je behoefte aan hebt. Voor de binding met je baby is het goed om veel te knuffelen. Baby’s vinden het fijn om huid op huid contact te hebben, dat kan bij de moeder, maar ook bij jou! Regel de aangifte in de gemeente van geboorte. Maak een afspraak binnen drie werkdagen na de bevalling (de geboortedag telt niet mee). Bespreek met je partner de bevalling, zo ontstaat er een compleet beeld voor jullie beiden.
Het lichamelijke herstel van je vrouw na de bevalling duurt ongeveer 6 weken. Het bloedverlies na de bevalling kan ook tot 6 weken duren. We raden aan om geen seks te hebben zolang er bloedverlies is. Wanneer jullie hier weer aan toe zijn is heel verschillend per koppel en afhankelijk van hoe de zwangerschap, de bevalling en het kraambed verlopen zijn. Door de hormonale veranderingen in het lichaam van je vrouw en eventuele borstvoeding kan de vagina na de bevalling droger en gevoeliger zijn. Vrouwen moeten vaak ook wennen aan de veranderingen van hun lichaam na de bevalling en kunnen zich daardoor minder comfortabel voelen. Bespreek jullie gevoelens en verwachtingen hierin.
tags: #tips #voor #mannen #tijdens #zwangerschap