Wanneer een baby rond week 35-36 van de zwangerschap in een stuitligging (billen naar beneden) of dwars in de baarmoeder ligt, kan de verloskundige of gynaecoloog een uitwendige versie aanbieden. Dit is een poging om de baby te helpen draaien naar een hoofdligging, wat de kans op een vaginale geboorte kan vergroten en mogelijk een keizersnede kan voorkomen.
Wat is een Uitwendige Versie?
Een uitwendige versie is een handeling waarbij een gespecialiseerde verloskundige of gynaecoloog, een versiekundige genaamd, met behulp van handbewegingen via de buitenkant van de buik probeert de baby een koprol te laten maken. Deze procedure vindt plaats in een verloskundigenpraktijk, een echocentrum of het ziekenhuis, afhankelijk van de locatie en de organisatie van de zorg.
De Kans op Succes
De kans dat een uitwendige versie slaagt, hangt af van verschillende factoren. Bij een eerste zwangerschap lukt het draaien in bijna de helft van de gevallen. Bij vrouwen die al eerder kinderen hebben gehad, is de kans op succes groter: vijf tot zeven van de tien baby's draaien succesvol.
Factoren die de Kans van Slagen Beïnvloeden:
- Ontspanning van de moeder: Een ontspannen houding, een niet-volle blaas en rustige ademhaling zijn bevorderlijk voor het succes van de versie. Het is belangrijk om aan te geven als de procedure spannend wordt gevonden, zodat de versiekundige hierbij kan helpen.
- Inkdaling van de baby: Als de baby diep met de billen in het bekken zit, wordt het draaien bemoeilijkt. Dit geldt in mindere mate ook voor het hoofd van de baby.
- Ruimte in de baarmoeder: De hoeveelheid vruchtwater, de positie van de ribben, de grootte van de baby en de spierspanning van de baarmoeder spelen een rol in de beschikbare ruimte voor de baby om te draaien.
Veiligheid van de Uitwendige Versie
De uitwendige versie wordt beschouwd als een veilige handeling. Problemen die extra zorg vereisen, komen voor bij minder dan 1% van de gevallen. Dit kan bijvoorbeeld een tijdelijke daling van de hartslag van de baby zijn, wat extra observatie vereist, of het onbedoeld op gang komen van de bevalling door de druk op de buik.
Voorafgaand aan de versie vinden er controles plaats, waaronder het meten van de bloeddruk van de moeder, het luisteren naar het hartje van de baby en soms een echo. Na de procedure wordt de conditie van de baby continu gemonitord met behulp van een doptone, CTG (hartfilmpje) of echo, voordat de moeder naar huis mag.
Na de Uitwendige Versie
Na de uitwendige versie, ongeacht of deze succesvol was of niet, wordt de conditie van de baby beoordeeld voordat de moeder naar huis gaat. Ze krijgt instructies mee om zowel zichzelf als de baby goed in de gaten te houden. Indien de versie succesvol was, volgt er na enkele dagen een controle om te verifiëren of de baby met het hoofd naar beneden is blijven liggen.
Wat als de Baby Niet Draait?
Mocht de uitwendige versie niet succesvol zijn, dan kan er overwogen worden om een nieuwe poging te doen op een andere dag. De mogelijkheid hiervoor hangt af van de reden van het mislukken van de eerste poging. Vaak wordt een tweede poging uitgevoerd door twee versiekundigen, en soms wordt medicatie gegeven om de baarmoeder te laten ontspannen.
Aanvullende Methoden en Advies
Er zijn ook methodes zoals Spinning Babies, die houdingen aanleert voor meer ontspanning en ruimte in buik en bekken, wat het draaien van de baby kan vergemakkelijken. Ook moxa-therapie, waarbij acupunctuurpunten worden verwarmd, wordt soms toegepast om het draaien te stimuleren. Hoewel er nog weinig onderzoek is gedaan naar de effectiviteit van deze methodes, worden ze soms als aanvulling op de uitwendige versie geprobeerd.
In sommige gevallen draait een baby ook na 36 weken nog vanzelf. Het succesvol draaien van een baby van stuitligging naar hoofdligging kan de noodzaak van een keizersnede of andere ingrepen verminderen.
Ervaringsverhaal: Petra's Keuze voor een Natuurlijke Bevalling
Petra koos bewust voor een natuurlijke geboorte in het OLVG, ondanks dat haar baby, Björn, in stuitligging lag. Een poging tot uitwendige versie in week 36 slaagde niet. Na het afwegen van de voor- en nadelen koos ze voor een vaginale bevalling bij een stuitligging. Ze ervoer de bevalling als een intensief maar natuurlijk proces, met veel steun van het team van OLVG, die stuitligging als een "andere variant van normaal" beschouwen. Petra benadrukt dat een veilige bevalling mogelijk is, zelfs met een baby in stuitligging, en dat een keizersnede niet altijd noodzakelijk is.
Verandering in Medisch Advies
Gynaecoloog Leonie van Rheenen merkt op dat het medische advies rondom stuitliggingen is veranderd. Jarenlang werd geadviseerd om bij stuitligging een keizersnede te laten uitvoeren, maar nu wordt de uitwendige versie steeds beter toegepast, wat meer vaginale geboortes mogelijk maakt.
Als een baby tegen het einde van de zwangerschap in stuitligging ligt, kan er vanaf 35-36 weken een afspraak gemaakt worden op het Versie-spreekuur. De keuze voor een versie wordt gemaakt na overleg met de verloskundige. Voordat de verwijzing plaatsvindt, wordt er een echo gemaakt om de positie en groei van de baby te beoordelen en eventuele redenen voor de stuitligging te achterhalen, hoewel deze vaak onbekend zijn.
De versiekundige legt de procedure uitgebreid uit, en er is ruimte voor vragen. De afspraak duurt ongeveer een uur om de patiënte te helpen ontspannen. De hartslag van de baby wordt nauwlettend gevolgd voor, tijdens en na elke poging tot versie.
Mogelijke Medicatie en Vervolgstappen
In het OLVG-West kan gekozen worden voor medicatie die de baarmoeder helpt ontspannen, wat de versie kan vergemakkelijken. Deze medicatie heeft geen bijwerkingen voor de baby. Indien een versie niet lukt, kan een tweede poging overwogen worden, vaak met een extra versiekundige. Als de baby ondanks de pogingen niet met het hoofd naar beneden ligt, wordt de vrouw verwezen naar de polikliniek verloskunde van het OLVG-West voor een gesprek over de verschillende bevallingsmogelijkheden.
Bereikbaarheid van het OLVG
Via Centraal Station:
Neem de metro richting Gaasperplas (53) of Gein (54), of de sneltram richting Amstelveen (51). Stap uit bij halte Wibautstraat, neem de uitgang Vrolikstraat. Sla bij de stoplichten rechtsaf de Eerste Oosterparkstraat op. Bij de volgende stoplichten linksaf richting het Oosterpark. De hoofdingang bevindt zich na circa 50 meter. De loopafstand is ongeveer 10 minuten.
Alternatief: stap uit bij halte Weesperplein en neem tram 1 richting Muiderpoortstation. U stapt dan voor de hoofdingang uit bij halte Beukenweg.
Via Amstelstation:
Neem de metro (53, 54) of sneltram (51) richting Centraal Station. Stap uit bij halte Wibautstraat, neem de uitgang Vrolikstraat. Sla bij de stoplichten rechtsaf de Eerste Oosterparkstraat op. Bij de volgende stoplichten linksaf richting het Oosterpark. De hoofdingang bevindt zich na circa 50 meter. De loopafstand is ongeveer 10 minuten.
Alternatief: stap uit bij halte Weesperplein en neem tram 1. U stapt dan voor de hoofdingang, halte Beukenweg, uit.
U kunt ook bus 37 nemen, richting station Noord, en uitstappen bij halte Beukenplein. Bij de stoplichten loopt u rechtdoor richting het Oosterpark. Na 50 meter ziet u de hoofdingang.
Via Muiderpoortstation:
Neem tram 1 richting Osdorp De Aker of tram 3 richting Zoutkeetsgracht. U stapt dan tegenover de hoofdingang uit bij halte Beukenweg.
U kunt ook bus 37 nemen richting Amstelstation en uitstappen bij halte Beukenplein. Bij de stoplichten loopt u rechtdoor richting het Oosterpark. Na 50 meter ziet u de hoofdingang.
Via Auto:
Vanuit Den Haag / Schiphol / Almere / Amersfoort / Utrecht: Volg de borden naar Amsterdam (A4/A1/A2) en vervolgens de ringweg A10, ring Oost. Neem afslag centrum (S112). Ga bij de stoplichten linksaf richting centrum (Gooiseweg). Op de rotonde rechts aanhouden (Wibautstraat). Na het viaduct gaat u bij het vijfde stoplicht rechtsaf. Houd links aan na de afslag en volg de Mauritskade. Sla bij het eerste stoplicht rechtsaf.
Vanuit Zaandam / Alkmaar: Volg de borden naar Amsterdam (A8) en vervolgens de ringweg A10, afslag S114 richting Artis/Centrum. Na de Piet Heinunnel slaat u meteen linksaf de Panamalaan op. Aan het einde gaat u rechtdoor (weg buigt naar rechts) en rijdt u op de Zeeburgerdijk, die overgaat in de Mauritskade. Sla bij het eerste stoplicht rechtsaf.
Parkeren bij P+R Zeeburg:
U kunt uw auto parkeren op het P+R-terrein Zeeburg, gelegen naast de ingang van de Piet Heinunnel. Het terrein is 24 uur per dag geopend, maar er zijn parkeerkosten aan verbonden. Vanaf de ringweg A10 neemt u afslag Zeeburg (S114) en volgt u de borden naar P+R Zeeburg.
Vanaf P+R Zeeburg kunt u bus 37 nemen richting Amstelstation en uitstappen bij halte Beukenplein. Bij de stoplichten loopt u rechtdoor richting het Oosterpark. Na 50 meter ziet u de hoofdingang.
tags: #uitwendige #versie #olvg