Normale vaginale afscheiding is een natuurlijk en gezond verschijnsel voor elke vrouw. Deze afscheiding is doorgaans wit of doorzichtig, en geurloos. Echter, veranderingen in de hoeveelheid, kleur, of geur van de afscheiding kunnen wijzen op onderliggende problemen, zoals infecties of ontstekingen. In Nederland raadplegen jaarlijks vele vrouwen een arts vanwege klachten gerelateerd aan vaginale afscheiding.
Wat Wordt Als Abnormale Afscheiding Beschouwd?
U bent vaak zelf de beste indicator of uw vaginale afscheiding abnormaal is. Een verandering in de hoeveelheid, kleur of geur ten opzichte van wat u gewend bent, kan een signaal zijn. Medische professionals voeren ook lichamelijk onderzoek uit, waarbij de vagina met behulp van een speculum (eendenbek) wordt bekeken. Soms worden er kweken van de afscheiding genomen of wordt deze direct onder de microscoop onderzocht.
Veelvoorkomende Oorzaken van Veranderde Vaginale Afscheiding
Verschillende aandoeningen kunnen leiden tot afwijkende vaginale afscheiding:
Schimmelinfectie (Candida)
Een schimmelinfectie in de vagina is doorgaans niet ernstig en wordt gekenmerkt door jeuk en witte, geurloze afscheiding. Pijn bij het plassen en vrijen kan ook voorkomen. Hoewel de klachten vanzelf kunnen overgaan, kan bij frequente infecties (meer dan drie keer per jaar) behandeling met bijvoorbeeld Diflucan nodig zijn.
Bacteriële Vaginose
De vagina herbergt een natuurlijk evenwicht van bacteriën en schimmels. Wanneer dit evenwicht verstoord raakt en bepaalde bacteriën overheersen, spreken we van bacteriële vaginose. Dit kan leiden tot veranderingen in de afscheiding.
Chlamydia
Deze seksueel overdraagbare aandoening (soa) wordt veroorzaakt door een bacterie en merkt driekwart van de vrouwen niet op. Symptomen kunnen lijken op een blaasontsteking, zoals pijn of een brandend gevoel bij het plassen en pijn in de onderbuik. Onbehandelde chlamydia kan leiden tot onvruchtbaarheid door verspreiding naar de eileiders en onderbuik. Chlamydia is zeer besmettelijk en vereist behandeling met antibiotica. Na behandeling blijft men nog ruim een week besmettelijk, dus seksueel contact dient vermeden te worden. Het is cruciaal om (vroegere) partners te informeren, zodat zij ook behandeld kunnen worden en verdere verspreiding wordt voorkomen. Uit onderzoek blijkt dat herbesmetting of een niet-succesvolle behandeling bij een deel van de patiënten voorkomt. Bovendien verhoogt chlamydia de vatbaarheid voor andere soa's.
Gonorroe
Gonorroe, eveneens veroorzaakt door een bacterie, kan zich manifesteren met groene, vaak onaangenaam ruikende vaginale afscheiding, en pijn of een branderig gevoel bij het plassen. Net als chlamydia kan gonorroe leiden tot verstopte eileiders en onvruchtbaarheid. De infectie kan ook via orale of anale seks worden overgedragen, wat infecties van keel of anus kan veroorzaken. Informatie aan (vroegere) partners is essentieel. Na behandeling blijft men nog ruim een week besmettelijk. Gonorroe wordt gediagnosticeerd via een urinetest (eerste-straalsurine) of onderzoek van afscheiding uit de vagina, plasbuis, keel of anus. Behandeling vindt plaats met antibiotica, zoals Ceftriaxon of eventueel Azitromycine.
Trichomonas
Deze soa kan leiden tot een ontsteking van de vagina, plasbuis of blaas. Symptomen kunnen tot jaren na de infectie optreden, en besmette personen kunnen de infectie ongemerkt overdragen. Diagnostiek gebeurt via een uitstrijkje van de vagina. Trichomonas wordt overgedragen via onveilig vrijen, waardoor het informeren van partners noodzakelijk is. Behandeling met antibiotica is doorgaans effectief. Bij zwangerschap mag de behandeling met Metronidazol pas na de derde maand plaatsvinden; in de eerste drie maanden kan Clindamycine vaginale crème worden overwogen bij klachten.
Pelvic Inflammatory Disease (PID)
PID is een ontsteking in het kleine bekken, waarbij de vagina, baarmoeder, eileiders en eierstokken betrokken kunnen zijn. Vaak is PID het gevolg van een soa, met name chlamydia of gonorroe, maar ook bacteriën uit de eigen vagina of darmen kunnen een rol spelen. Ernstige complicaties, zoals onvruchtbaarheid en buitenbaarmoederlijke zwangerschap, zijn mogelijk. De behandeling bestaat doorgaans uit een veertien dagen durende antibioticakuur.
Vaginale Afscheiding Na De Bevalling
Na de bevalling ondergaat het lichaam aanzienlijke veranderingen, waaronder veranderingen in vaginale afscheiding.
Lochia: De Postpartum Afscheiding
Gedurende gemiddeld vier tot acht weken na de bevalling verliest men lochia, de vaginale afscheiding die voortkomt uit de wond die de placenta achterlaat in de baarmoeder. De eerste dagen is dit bloederig en helderrood. Na drie tot vier dagen neemt het bloedverlies af en wordt het een bruinige, bloederige vloeistof, die na ongeveer een week geel of wit kan worden. De hoeveelheid kan variëren en is overvloediger bij scheurwondjes in de vagina of aan de baarmoederhals. Bij ongeveer 25% van de vrouwen kan de afscheiding langer dan zes weken aanhouden, met name bij borstvoeding. Een secundaire bloeding na de bevalling, die optreedt na meer dan 24 uur en tot zes weken na de bevalling, kan worden veroorzaakt door achtergebleven placentaweefsel, kwetsuren van de vagina of baarmoederhals, complicaties van episiotomieën of insnijdingen, ontsteking van het baarmoederslijmvlies (endometritis), of, zelden, kwaadaardige weefsels.
Endometritis (Kraamvrouwenkoorts)
Dit is een ontsteking van het baarmoederslijmvlies, veroorzaakt door bacteriën die vanuit de vagina opstijgen naar de baarmoeder. Risicofactoren zijn onder andere een langdurige bevalling, vroegtijdig gebroken vliezen, frequente interne onderzoeken, gebruik van verlostools, hechtingen, een keizersnede, of achtergebleven placentaweefsel. Onbehandelde endometritis kan ernstige gevolgen hebben. De symptomen treden meestal op tussen de vierde en tiende dag na de bevalling en omvatten koorts, buikpijn en slecht ruikende vaginale afscheiding. Diagnostiek omvat een medische anamnese, lichamelijk onderzoek, bloedonderzoek, echografie en een kweek van de vaginale afscheiding. Behandeling met antibiotica is cruciaal; bij ernstige gevallen is ziekenhuisopname met intraveneuze antibiotica noodzakelijk.
Andere Postpartum Veranderingen
- Opgezwollen vagina: Zwelling van de vagina en schaamlippen na de bevalling is normaal en neemt doorgaans binnen een week af.
- Pijnlijke vagina: Pijn kan aanhouden, vooral na scheuren of knippen en hechtingen. De pijn zou na ongeveer zes weken moeten verdwijnen.
- Andere kleur vagina: De vagina kan na de bevalling donkerder, paarsrood van kleur zijn door verhoogde bloedtoevoer. Dit herstelt zich meestal.
- Droge vagina: Een daling van oestrogeen na de bevalling, versterkt bij borstvoeding, kan leiden tot een droge vagina. Dit verbetert doorgaans wanneer de menstruatiecyclus weer op gang komt.
- 'Stinkende' vagina: Hoewel de afscheiding anders kan ruiken, kan een echt onprettige geur wijzen op achtergebleven placentaweefsel of een ontsteking. Raadpleeg in dat geval een arts.
- Wijder geboortekanaal: Het geboortekanaal kan iets wijder aanvoelen, wat meestal in de weken en maanden na de bevalling herstelt.
- Urineverlies: Verslapte bekkenbodemspieren kunnen leiden tot urineverlies. Bekkenbodemoefeningen of fysiotherapie kunnen helpen.
- Ongemak door hechtingen: Hechtingen lossen meestal op, maar jeuk, irritatie en pijn kunnen aanhouden. Littekenweefsel kan ook invloed hebben op het gebruik van tampons.
STRIPPEN OM DE BEVALLING OP TE WEKKEN | Overtijd| Voor en nadelen | Verloskundige & Moeder
Vaginale Afscheiding Tijdens de Zwangerschap
Tijdens de zwangerschap neemt de vaginale afscheiding, ook wel fluor vaginalis genoemd, toe. Dit komt door hormonale veranderingen en dient ter bescherming van de vagina en baarmoeder tegen infecties. De afscheiding is doorgaans vloeibaar, slijmerig, doorzichtig tot wit en ruikt niet sterk. Naarmate de zwangerschap vordert, kan de afscheiding dunner en wateriger worden, wat soms verward kan worden met vruchtwater. Bij twijfel is het raadzaam contact op te nemen met de verloskundige. Het gebruik van tampons, maandverband of inlegkruisjes wordt afgeraden om een broeierig klimaat en verhoogd infectierisico te voorkomen; katoenen ondergoed en frequente wisseling van ondergoed zijn aan te bevelen.
Kenmerken van Vaginale Afscheiding Tijdens de Zwangerschap
- Kleur: Kan waterig zijn, maar blijft doorgaans een beetje wittig.
- Structuur: Vloeibaar, slijmerig, soms dunner en wateriger naarmate de zwangerschap vordert.
- Geur: Normaal gesproken niet sterk ruikend. Opgedroogde afscheiding kan licht zurig ruiken.
Afwijkende kleuren zoals geel of groen kunnen duiden op een ontsteking of soa. Witte, korrelige afscheiding met jeuk en een brandende pijn kan wijzen op een schimmelinfectie. Lichtbruine afscheiding, soms veroorzaakt door innestelingsbloed, verdwijnt meestal binnen enkele dagen. Roze afscheiding kan ook onschuldig zijn, veroorzaakt door een kleine hoeveelheid bloed. Echter, bij aanhoudende of sterk veranderde afscheiding, pijn, jeuk of een onaangename geur is medisch advies noodzakelijk.
Wanneer Medische Hulp Inschakelen?
Raadpleeg direct een arts of verloskundige in de volgende situaties:
- Bij aanhoudende, overmatige bloeding na de bevalling.
- Bij koorts van 38°C of hoger in de eerste week na de bevalling.
- Bij toenemende buikpijn en slecht ruikende vaginale afscheiding na de bevalling.
- Bij twijfel over de aard of oorzaak van vaginale afscheiding, zowel tijdens als na de zwangerschap.
- Bij andere symptomen zoals pijn bij het plassen, een brandend gevoel in de vagina, of zwellingen.
De diagnose wordt gesteld door middel van een medische anamnese, lichamelijk onderzoek, en eventueel een kweek van de afscheiding voor laboratoriumanalyse. Bij seksueel actieve vrouwen wordt ook getest op soa's.
tags: #veel #waterige #afscheiding #na #bevalling