Het verliezen van vruchtwater, zelfs in kleine hoeveelheden, kan beangstigend zijn, zeker tijdens de zwangerschap. Vooral wanneer dit optreedt rond de 20 weken zwangerschap, kan dit vragen oproepen over de gezondheid van de baby en het verloop van de zwangerschap. In dit artikel wordt dieper ingegaan op de mogelijke oorzaken van vruchtwaterverlies in deze fase, de symptomen, en wat de adviezen zijn bij twijfel.
Wat is vruchtwater en wat zijn de functies?
Vruchtwater is de vloeistof die zich in de baarmoeder rondom de baby bevindt, beschermd door de vruchtvliezen. Het vruchtwater vervult meerdere cruciale functies gedurende de zwangerschap:
- Bescherming: Het fungeert als een schokdemper, die de baby beschermt tegen stoten en schokken.
- Ontwikkeling: Het biedt ruimte voor de baby om te bewegen, wat essentieel is voor de ontwikkeling van spieren en ledematen.
- Voeding en ademhaling: Door vruchtwater in te slikken, oefent de baby met drinken en verteren, en met adembewegingen, wat bijdraagt aan de ontwikkeling van de longen.
- Temperatuurregulatie: Het zorgt voor een constante temperatuur in de baarmoeder.
- Navelstrengbescherming: Het voorkomt dat de navelstreng wordt dichtgedrukt, wat zorgt voor een continue bloedtoevoer tussen moeder en kind.
- Infectiepreventie: Het bevat stoffen die de baby beschermen tegen virussen en bacteriën.
- Voorkomen van verklevingen: Het helpt bij een goede ontwikkeling van het lichaam van de baby, bijvoorbeeld het voorkomen van aan elkaar klevende vingers en tenen.
Vruchtwaterverlies: wanneer is het normaal?
Gedurende de zwangerschap verandert het slijmvlies in de baarmoederhals. Dit kan leiden tot toename van vaginale afscheiding, die soms helder of wit van kleur kan zijn en waterig kan aanvoelen. Dit is over het algemeen normaal. Echter, wanneer er plotseling een grotere hoeveelheid vocht wordt verloren, dat echt druppelt zoals water, kan dit aanleiding geven tot bezorgdheid.
Bij ongeveer 10% van de zwangerschappen breken de vliezen spontaan, wat leidt tot vruchtwaterverlies. Dit kan variëren van een golf vocht tot druppelgewijs verlies. Rond de 20 weken zwangerschap is het breken van de vliezen echter minder gebruikelijk dan aan het einde van de zwangerschap.

Vruchtwaterverlies rond 20 weken zwangerschap: mogelijke oorzaken
Hoewel de gynaecoloog geruststellend kan zijn, is het belangrijk om te weten dat er diverse redenen kunnen zijn voor vochtverlies tijdens de zwangerschap. Rond de 20 weken zwangerschap, en zeker als er twijfel is over vruchtwaterverlies, is het verstandig om dit te laten controleren.
Mogelijke oorzaken van vochtverlies rond 20 weken:
- Verhoogde afscheiding: Hormonale veranderingen tijdens de zwangerschap kunnen leiden tot meer vaginale afscheiding.
- Vroegtijdige gebroken vliezen (PROM - Premature Rupture of Membranes): Dit betekent dat de vliezen breken vóór 37 weken zwangerschap. Als dit gebeurt, kan er vruchtwater lekken. Dit brengt risico's met zich mee, zoals vroeggeboorte en een verhoogde kans op infecties.
- Infectie: Een infectie kan soms leiden tot abnormaal vochtverlies.
Hoe herken je gebroken vliezen?
Het breken van de vliezen zelf voel je meestal niet. Wat je wel kunt merken is het verlies van vocht. Dit kan aanvoelen als warm water dat uit je vagina stroomt. De hoeveelheid kan variëren:
- Grote hoeveelheid: Een plotselinge golf vocht, als een plas water.
- Kleine hoeveelheid: Druppelgewijs verlies, wat kan lijken op urineverlies of afscheiding.
- Langzame stroom: Continu sijpelen van vocht.
Vruchtwater versus urine of afscheiding:
Het onderscheid kan soms lastig zijn, zeker bij kleine hoeveelheden. Hierbij kunnen de kleur en geur helpen:
- Kleur: Vruchtwater is meestal helder, kleurloos, wit, lichtroze of doorzichtig met witte vlokjes (huidsmeer van de baby). Geel, groen of bruin vruchtwater kan duiden op meconium (poep van de baby) in het vruchtwater, wat extra controle vereist.
- Geur: Vruchtwater heeft een karakteristieke, licht zoetige geur die duidelijk verschilt van urine.
Bij twijfel is het raadzaam om het vocht op te vangen in een schoon slipje of verbandje, zodat de kleur en geur gecontroleerd kunnen worden. Dit kan nuttig zijn voor de medische professional.

Wat te doen bij twijfel?
Wanneer je twijfelt of je vruchtwater verliest, vooral rond de 20 weken zwangerschap, is het advies om altijd contact op te nemen met je verloskundige of gynaecoloog. Zeker als het vochtverlies aanhoudt of als je je ongerust voelt.
Belangrijke overwegingen:
- Gynaecoloog's advies: Hoewel je gynaecoloog geruststellend kan zijn, is het belangrijk om je eigen gevoelens serieus te nemen. Het advies om bij ongerustheid altijd langs te komen ("liever een keer te veel gecheckt dan een keer te weinig") is hierbij cruciaal.
- Spoedcontrole: Een controle op de spoedafdeling is vaak snel uitgevoerd en kan je de nodige zekerheid geven.
- Persoonlijke ervaringen: Verhalen van anderen, zoals het verlies van een tweeling op 20 weken zwangerschap door gebroken vliezen, kunnen beangstigend zijn, maar benadrukken wel het belang van alertheid.
Gevolgen van vroegtijdig gebroken vliezen
Als de vliezen breken vóór de 37 weken zwangerschap, wordt gesproken van vroegtijdig gebroken vliezen. Dit kan leiden tot:
- Vroeggeboorte: Het risico op een bevalling vóór 37 weken neemt toe.
- Infecties: De opening van de vliezen verhoogt de kans op infecties bij zowel moeder als baby.
- Minder vruchtwater: Langdurig vruchtwaterverlies kan leiden tot een tekort aan vruchtwater (oligohydramnion), wat de ontwikkeling van de baby kan beïnvloeden, met name de longontwikkeling.
In het geval van vroegtijdig gebroken vliezen, zeker als het hoofdje van de baby nog niet is ingedaald, kan het advies zijn om te gaan liggen om te voorkomen dat de navelstreng of een handje voor het hoofdje komt te liggen. Dit is een veiligheidsadvies om complicaties te voorkomen.
Early Water Breaks in Pregnancy |Amniotic Sack Breaks |
Wat gebeurt er als de vliezen breken?
Wanneer de vliezen gebroken zijn, hoeven weeën niet direct te beginnen. Vaak wordt gewacht op de natuurlijke start van de bevalling. Als de bevalling niet binnen 24 uur na het eerste vruchtwaterverlies op gang komt, wordt de zorg overgedragen aan de gynaecoloog voor verdere begeleiding en monitoring, omdat de kans op infectie toeneemt.
In situaties waar de vliezen vroegtijdig breken, kan de zwangerschap soms worden voortgezet met bedrust en intensieve monitoring. Er zijn zelfs medische procedures zoals amnioninfusie (het aanvullen van vruchtwater), hoewel studies tot op heden geen significant positief effect op de uitkomst van de zwangerschap hebben aangetoond. Desondanks kan het de periode tot levensvatbaarheid van de baby verlengen.
Samenvatting:
Vruchtwaterverlies rond de 20 weken zwangerschap, hoewel soms veroorzaakt door normale veranderingen, vereist aandacht. Het is cruciaal om alert te zijn op de kenmerken van vruchtwater en bij twijfel altijd medisch advies in te winnen. Vroegtijdige herkenning en adequate opvolging kunnen bijdragen aan een gezonde zwangerschap en bevalling.
tags: #vruchtwater #druppelsgewijs #verliezen #20 #wekenn