Clean Pete, het Nederlandse popduo gevormd door tweelingzussen Loes en Renée Wijnhoven, staat bekend om hun unieke combinatie van cello, gitaar en tweestemmige zang. Met vier albums op hun naam en optredens op gerenommeerde festivals zoals Pinkpop en Down The Rabbit Hole, bereiden de residents van De Basis zich nu voor op hun nieuwe avontuur: de Klassieke Revue.
De Ontstaan van Clean Pete
De naam Clean Pete ontstond op de middelbare school, waar de zussen regelmatig optraden tijdens culturele evenementen. Beiden volgden een opleiding aan het conservatorium in Maastricht. Het beslissende moment kwam toen Renée Clean Pete inschreef voor de Grote Prijs van Nederland, wat leidde tot de aandacht van Excelsior Recordings.
Loes beschrijft hun muzikale reis als een zoektocht naar hun eigen kracht. ‘Vroeger dachten we dat we veel hetzelfde moesten doen of zijn, maar we hebben allebei onze eigen specialiteiten. We proberen nu steeds minder te meten aan elkaar en meer te zijn wie we willen zijn.’ Dit komt onder andere tot uiting in hun Klassieke Revue-programma, waarin ze samenwerken met een scala aan bijzondere gastmuzikanten.
Clean Pete's Klassieke Revue: Een Muzikaal Feest
In Clean Pete's Klassieke Revue vieren tweelingzussen een muzikaal feest waar klassieke en popmuziek naadloos samensmelten. Met vertrouwen en opwinding kijken Loes en Renée uit naar hun tweede tour. ‘We streven ernaar dat het programma zo divers is dat er voor iedereen iets bij zit,’ zegt Loes. Het concertprogramma is geboren uit een diepe passie voor klassieke muziek en biedt een platform voor samenwerking met andere artiesten, terwijl het tegelijkertijd de grenzen van traditionele concertervaringen verkent.
Met behulp van vele bijzondere gastmuzikanten worden de krochten der aarde bezocht en gevierd, zoals beschreven in de voorstellingstekst. ‘In de klassieke muziek is het zeldzaam dat je je eigen stem kunt laten horen,’ benadrukt Renée, een afgestudeerde klassieke celliste. ‘Dat wilden wij juist graag bieden.’ Loes voegt toe: ‘We selecteren mensen die we goed vinden, maar we bieden ook iedereen de ruimte om iets van zichzelf te laten zien.’
Een Mix van Klassieke Meesterwerken en Populaire Hits
De setlist van de Klassieke Revue belooft een boeiende mix te worden met bewerkingen van bekende klassieke stukken, zoals Tsjaikovski's Het Zwanenmeer en Beethovens Ode an die Freude, uitgevoerd met een moderne twist. Loes en Renée zullen ook samen Het Bloemenduet van Lakmé brengen, begeleid door cello en gitaar.
Voor Loes heeft het stuk Sanctus uit het Requiem van Fauré een speciale betekenis. ‘Ik ben een paar jaar geleden begonnen als koor dirigent en dit is het eerste stuk wat ik samen met een koor heb uitgevoerd.’ Renée kijkt uit naar Mozart’s Zauberflöte.
Het vooruitzicht om op verschillende locaties op te treden, van Concertgebouw De Vereeniging tot het Oranjewoud Festival, brengt opwinding en dankbaarheid met zich mee. Clean Pete ziet de tour als een kans om een breed scala aan publiek te bereiken. Loes en Renée benadrukken tot slot dat de Klassieke Revue niet alleen bedoeld is voor liefhebbers van klassieke muziek. Loes: ‘Laat je niet afschrikken door de term 'klassieke muziek’. We willen echt een programma maken dat toegankelijk is voor iedereen: de liefhebber, maar ook iemand die niets weet over klassieke muziek. Het wordt echt een voorstelling waarin van alles gebeurt.’
Muzikale Invloeden en Persoonlijke Groei
Klassieke muziek kreeg de tweeling met de paplepel ingegeven. Renée: ‘Onze grootouders namen ons vanaf ons vierde elk jaar voor onze verjaardag mee naar een klassiek concert, ergens in Nederland.’ Een cadeau voor het leven, vinden de in Sint Anthonis opgegroeide zussen. Het opende voor hen een wereld vol schoonheid.
Renée hoorde op haar zesde een cello en was verkocht. Ze studeerde klassiek cello aan het conservatorium in Maastricht. Loes: ‘Ik heb veel langer moeten zoeken naar mijn manier om me muzikaal uit te drukken. Toen Renée begon met cello, ging ik op vioolles. Daar was ik best fanatiek in, maar de klik was er niet zo. Later vond ik een gitaar van mijn moeder op zolder.’ Loes begon aan een musicalopleiding, maar switchte naar de opleiding docent muziek aan het conservatorium in Maastricht. ‘Ik dacht aanvankelijk: ik ga echt geen lesgeven hoor, dat leek me verschrikkelijk. Maar serieus, die studie vond ik zó ontzettend leuk!’
De Betekenis achter de Naam 'Clean Pete'
Als tieners schreven de zussen hun eerste liedjes. ‘Er was een bonte avond op school’, herinnert Loes zich. ‘Daarvoor hadden we een liedje ingestudeerd: I’m just a kid, you are Clean Pete, geïnspireerd door een drugsverslaafde uit het dorp. Vlak voor het optreden vroeg de presentator: hoe zal ik jullie aankondigen? Die spontaan verzonnen naam is de ondertitel van hun leven geworden, vertelt Renée. ‘Er zit een bepaald verlangen in, je weet dat die drugsverslaafde nooit clean zal worden, maar toch hoop je dat die twee samenkomen. Die tegenstelling vond ik toen al heel mooi. En die komt in alles terug.’
Renée: ‘Die tegenstelling zit ook in ons, want uiteindelijk zijn we twee verschillende mensen.’ Loes: ‘We doen erg ons best om niet te veel te schuren. Het heeft hun samenwerking goed gedaan. ‘Ik weet serieus niet of ik wel de muziek was ingegaan zonder een sparringpartner als Loes die zo vierkant achter me staat’, vervolgt Renée. ‘Nu heb ik ook filosofie gestudeerd, dus misschien was ik daarin verder gegaan.’
Verbreding van Muzikale Horizon: Van Pop tot Klassiek en Literatuur
Clean Pete is een Nederlands popduo bestaande uit cello, gitaar en tweestemmige zang van de tweelingzussen Loes en Renée Wijnhoven. Samen brachten ze vier Nederlandstalige albums uit bij platenmaatschappij Excelsior Recordings. De ene helft van hun repertoire lieten ze horen op poppodia en festivals (Down The Rabbit Hole, Into The Great Wide Open), de andere helft in de theaters (De Parade, Oerol).
Afgelopen jaar namen ze met hun vaste partner in crime Anne Soldaat hertaalde lievelingsliedjes op. Het resulteerde in de cd “Er is mij verteld”. Eerder zette Clean Pete in opdracht teksten van Louis Couperus en Piet Paaltjens op muziek. ‘Dat was superleuk’, zegt Loes. ‘We hopen hier ook pareltjes van teksten te vinden waarmee we aan de slag kunnen.’
Het werken met bestaand materiaal is hun niet helemaal onbekend. Tijdens een werkverblijf in het archief van de Universiteitsbibliotheek (UB) van Radboud Erfgoed, waar ze onderzoek deden met liedboeken, ontstond het idee om te vragen of ze een week het UB-depot in mochten om te werken met liedboeken. Loes vult aan: “We schrijven gewoonlijk liedjes over ons eigen leven. Door al dat navelstaren tijdens corona hadden we behoefte aan ook eens andere bronnen, aan iets buiten onszelf. Hier ligt het materiaal al klaar.”
Artist in Residence en Literaire Aspiraties
Het artist in residence-programma van Radboud Erfgoed is bedoeld om anderen met een frisse blik naar de erfgoedcollectie te laten kijken. Clean Pete was de tweede act binnen dit programma. Eerder bivakkeerden cabaretière Katinka Polderman en literatuurwetenschapper Sophie Reinders enige weken in de archieven en depots van de UB. Hun verblijf resulteerde in Zwerfgoed, een knus doeboek voor volwassenen met onder meer tips om een liefdesbrief te schrijven, puzzels en een doe-het-zelf-pakket voor achttiende-eeuws tinderen. In november werd het doeboek bekroond met de Gerrit Komrij-prijs.
Onafscheidelijk zijn ze, de gezusters Wijnhoven. Wie Loes zegt, zegt bijna volautomatisch Renée. In het afgelopen jaar hadden de tweelingzussen van Clean Pete echter allebei een eigen project. Beiden maakten ze een bevalling door. Waar Renée een kerngezonde zoon op de wereld zette, daar liet Loes haar eerste boek het levenslicht zien. Het debuut van Loes, getiteld 'De Hotelgids', is deels gebaseerd op haar eigen leven en de belevenissen met Clean Pete.
Het idee om te gaan schrijven had Loes altijd wel, maar dat leek meer iets voor later. Toen uitgeverij Das Mag - waar Wijnhoven als lezer al liefhebber van was - zich meldde, ging het hard en werden de eerder opgetekende schetsen steeds scherper. Juist de avonden en belevenissen met Clean Pete vormden de beste inspiratie voor het schrijven, zegt ze zelf. “Dat was zo’n fijne wereld; als ik ’s nachts thuiskwam na een show, was het fijn om daar in te duiken, met de adrenaline van het optreden nog in mijn lijf. Dan ging ik weer hier zitten, met iets warms aan. Toen ik veel te doen had met Clean Pete was ik heel productief.”
Het schrijven van het boek was voor Loes een kwetsbaar proces. “Het is het meest kwetsbare dat ik ooit heb gedaan. Verschrikkelijk. De hoop die Louisa had, dat was zeker ook die van Loes. Als het boek klaar was, dacht ze het van de daken te schreeuwen. Van trots, van opluchting. Dan zou ze zich schrijver voelen, zoals Louisa zichzelf op een gegeven moment ook als schrijfster introduceert. Dat bleek iets anders uit te pakken. Er veranderde weinig, behalve dat de bevlogen Wijnhoven liefst zo snel mogelijk weer de pen ter hand neemt.”
De Hotelgids is speels, lichtvoetig, met een karakter dat zich nog steeds meisjesachtig gedraagt, maar soms ook vervalt in melancholie. In de promotie van het boek wordt verwezen naar Bridget Jones’ Diary en Sex And The City. Toch veert Wijnhoven nog wat meer op als de titel Into The Wild valt. Net als in dat verfilmde, waargebeurde verhaal, zoekt de eigengereide en ongeremde Louisa naar iets van die ultieme vrijheid. Niet zoals de hoofdrolspeler van Into The Wild in een verlaten en verroeste schoolbus in niemandsland, maar juist in het hart van de beschaving. En ondanks dat alles toch ook eenzaam. “Het gaat helemáál niet over die nachtelijke avonturen, het gaat veel meer over iemand die op innerlijke zoektocht is naar vrijheid, naar zichzelf. Die hotelgids, die mannen, die liefdes zijn een middel. Het is geen Sex And The City. Lichtvoetig is een woord dat erbij past, al klinkt het dan misschien weer teveel als Bridget Jones. Het heeft diepgang. Louisa is dertig, maar voelt zich toch nog een meisje. Wie van dertig noemt zichzelf nou een meisje? Ik wel. Ik vind het leuk om een tikje onbezonnen te leven. Dat de personen Louisa en Loes dicht bij elkaar zitten, moge duidelijk zijn. Een muzikale carrière, schrijvende aspiraties, een zus die heel dichtbij staat en nog veel meer. Maar dan flink uitvergroot. “Het is echt geen autobiografie, er zitten heel veel dingen in waarvan wel duidelijk is dat het niet zo is. Zij probeert telkens door het schrijven iets van zichzelf te leren begrijpen.”
De woongroep komt meermaals terug in het boek, juist als plek om te koesteren. Als thuisplaat. “Heel veel dingen uit mijn eigen leven heb ik gebruikt, maar niemand moet iets te letterlijk nemen. Het is gebaseerd op gebeurtenissen, met mijn eigen fantasie daarbij. Volgens mij komt niemand er slecht vanaf in het boek, behalve Louisa zelf. Ik heb in dit boek ook wel echt iets geprojecteerd op mijn huisgenoten. Hier kom je nooit alleen thuis. Als ik terugkom van een optreden komt er een huisgenoot thee aanbieden, vragen of ik een biertje kom drinken in de kroeg beneden of een filmpje kijken. Ik woon alleen, maar tegelijk met allemaal mensen samen. Daar ben ik enórm aan gaan hechten. Zeker in zo’n coronajaar.”
Thomas Heerma van Voss werkte samen met Wijnhoven aan het verfijnen van haar verhaal. “Telkens als ik weer een stuk van het verhaal af had, liet ik hem lezen en kreeg ik kritisch commentaar terug, met zijn sterke blik op taal. En ik was het lang niet altijd met hem eens. Hij leerde me woorden weg te laten. En hij zegt vaak: ‘Hoe zie ik dat?’ Als ik schreef dat ik me verdrietig voelde, bijvoorbeeld. Waar je dat aan ziet, het objectiever beschrijven. Dan hoef je het niet echt te zeggen, maar laat je het de lezer voelen. Hij kent heel goed de taalregels. Al heb ik dat soms ook genegeerd. Een zin mag grammaticaal imperfect zijn. Het gaat over een vrij onrustig persoon, dus de zinnen hoeven niet allemaal heel clean te zijn.”
Ook in het schrijven van het hoofdstuk over de ontmoeting met Vincent, een karakter dat overeenkomsten vertoont met de schrijver die Thomas Heerma van Voss opvoert in zijn roman Condities, was er een duidelijke rol voor Heerma van Voss. En ook in Parijs, waar Louisa de Franse kunstenaar Louis ontmoet, vaart ze op haar intuïtie. In een kasteel vindt ze stiekem uit dat hij van elke vrouw met wie hij op date gaat een schilderij maakt. En dus popelt Louisa om uit te vinden wat hij van haar gaat maken. Klinkt dat niet als een nummer van Clean Pete? “Haha, ja, wat is dat nu voor een rare geestelijke afwijking? Toen ik het schreef had ik het nog niet eens door, maar het hoofdstuk en het liedje Ik Wil een Kunstenaar passen een op een bij elkaar. In het liedje zing ik: ‘Ik wil een kunstenaar die iets van mij kan maken.’ Ze wil dat een ander iets uit haar kan destilleren. In het liedje is het nog wat grappiger en lichter, in het boek is het wel echt een thema. Uiteindelijk moet ik naar mezelf kijken en zien wie ik ben.”
“Er wordt vaak gevraagd of ik bindingsangst heb. Alsof er een grote problematiek aan ten grondslag ligt en je niet mag verlangen naar heel vrij leven. Als andere mensen andere verlangens hebben dan jij, dan gaat het opvallen. Ik heb helemaal geen behoefte aan een vaste relatie. Het boek heeft me zeker geholpen daar woorden aan te geven. Dat als je over Louisa leest hopelijk echt gelooft dat ze zo wil leven, en niet stiekem toch verlangt naar een vaste relatie. Het kan elk moment omslaan. In een volgend boek kan ze zomaar verliefd worden.”
Ongetwijfeld voelt het voor moeder Wijnhoven dan ook een stukje meer geruststellend wanneer de beide zussen straks weer samen als Clean Pete op pad gaan. Ook nu Addo - het zoontje van Renée en Anne Soldaat - er is, zit de eeneiige tweeling nog steeds heel dicht bij elkaar. En ook al staat de naam van Loes op de voorkant van het boek, Renée was wel degelijk meer dan nauw betrokken bij de totstandkoming van haar vrijheidsverklaring. Stiekem dus toch een Clean Pete-productie? Verlegen lachend zegt Wijnhoven: “Ja, toch wel een beetje. Niemand heeft zo veel meegelezen als Renée. Elk hoofdstuk las zij. Renée had als enige echt invloed op het verloop van het verhaal. Zij kan tegen mij zeggen: ‘Ik wil dat ze nu zoiets gaat beleven’ of ‘hoe gaat ze reageren als ze op zo’n plek komt?’. Zij mag zulke dingen tegen mij zeggen. Niemand snapt beter wat ik wil maken dan zij. Twee weken voor de bevalling, toen ze echt al op springen stond, heeft ze mijn laatste versie gelezen.”
“Er is tussen Renée en mij niets veranderd. De eerste keer dat ik haar langer sprak na de bevalling hadden we een gesprek in de keuken, terwijl de baby in de kamer lag. Dat hadden we ook twee maanden daarvoor kunnen voeren. Het is nog hetzelfde, alleen met een leuke baby erbij. We zien elkaar nog steeds elke dag en kijken er allebei naar uit om weer met Clean Pete aan de slag te gaan.
Discografie en Erkenning
Clean Pete heeft vier Nederlandstalige albums uitgebracht bij Excelsior Recordings:
- Al zeg ik het zelf (2013)
- Aan het licht (2015)
- Afblijven (2018)
- Gloria (kerstalbum, 2019)
Hun kerstalbum Gloria werd door Rolling Stone uitgeroepen tot het zesde beste kerstalbum van dat jaar. De Volkskrant gaf zowel de kerstshow als het album 5 sterren, en prees de "prachtige cello van Renée als begeleiding bij de fluweelzachte samenzang met haar zus Loes". Ook het album Afblijven ontving lovende recensies, met de Volkskrant die sprak van "heerlijk opgewekte popsongs" en Nieuwe Revu die het album een "pareltje" noemde.
De live-optredens van Clean Pete worden eveneens geprezen. Ze stonden op festivals als Pinkpop, Down The Rabbit Hole, Into The Great Wide Open en WoNDeRFeeL. De theatertournee Afblijven, die in 2019 plaatsvond, werd in totaal 41 keer door het hele land gespeeld.