Tijdens de zwangerschap wil je natuurlijk goed letten op wat je eet. Kaas is een geliefd product, maar roept bij zwangere vrouwen vaak vragen op: Mag je kaas eten als je zwanger bent? Is mozzarella veilig? In dit blog beantwoorden we de meestgestelde vragen over het eten van kaas tijdens de zwangerschap.
De basisregel: Gepasteuriseerde melk is essentieel
Ja, als je zwanger bent mag je kaas eten, maar met een belangrijke voorwaarde: de kaas moet gemaakt zijn van gepasteuriseerde melk. Gepasteuriseerde melk is tijdens het productieproces verhit tot minimaal 72 tot 95 graden Celsius. Daardoor worden schadelijke bacteriën, zoals de listeriabacterie, gedood.
Het is vooral bij zachte kazen belangrijk om hier alert op te zijn, omdat deze meer vocht bevatten en sneller bacteriën kunnen bevatten. Let dus bij twijfel altijd op het etiket. Staat er “au lait cru” of “rauwe melk” op de verpakking? Dan is de kaas waarschijnlijk niet geschikt voor consumptie tijdens de zwangerschap.
Veiligheid van specifieke kaassoorten
Mozzarella
Ja, mozzarella is veilig om te eten tijdens de zwangerschap. Dit komt omdat mozzarella een verse kaas is die bijna altijd wordt gemaakt met gepasteuriseerde melk en tijdens de productie tot boven de 90°C wordt verhit. De kans op aanwezigheid van schadelijke bacteriën is daarmee vrijwel uitgesloten.
Geitenkaas
Bij geitenkaas is extra oplettendheid nodig. Zachte geitenkaas (zoals smeerbare, verse geitenkaas of rolletjes met een witte korst) wordt soms gemaakt van rauwe melk. Check daarom altijd het etiket. Staat er “au lait cru” of is het niet duidelijk vermeld? Dan is het veiliger om deze soort te vermijden.
Goede nieuws: In geitenkaas is nog nooit listeria aangetroffen. (Bijna) Alle harde geitenkazen zijn gemaakt van gepasteuriseerde melk en dus veilig te eten.
Brie
Brie is een van de kazen waar zwangere vrouwen vaak over twijfelen. Brie die je in de supermarkt koopt, is in de meeste gevallen veilig, mits deze gemaakt is van gepasteuriseerde melk. Toch is het essentieel om het etiket goed te lezen. Zie je de vermelding “au lait cru”? Dan bevat de brie rauwe melk en is het dus niet geschikt voor zwangere vrouwen.
Feta
Ja, feta is over het algemeen veilig tijdens de zwangerschap, omdat het meestal wordt gemaakt van gepasteuriseerde schapen- of geitenmelk. Toch geldt hier opnieuw: check altijd het etiket. Ook feta kan gemaakt worden van rauwe melk, zeker bij ambachtelijke of buitenlandse varianten. Staat er “rauwe melk” of “au lait cru” op? Dan kun je deze beter laten staan.
Camembert
Camembert is een zachte, witschimmelkaas die in principe veilig is voor zwangere vrouwen, mits de melk gepasteuriseerd is. Camembert gemaakt van rauwe melk (herkenbaar aan “au lait cru”) is niet veilig tijdens de zwangerschap.
Blauwschimmelkazen
Tijdens je zwangerschap mag je genieten van de meeste blauwschimmelkazen, zolang ze gemaakt zijn van gepasteuriseerde melk. Denk hierbij aan kazen als gorgonzola.
Roquefort
Roquefort is een kaas gemaakt van rauwe schapenmelk. Echter, deze kaas wordt als veilig beschouwd om te eten. In rauwe schapenmelk is nog nooit de listeria bacterie gevonden. Dit geldt ook voor (sommige soorten) geitenkaas.
Waarom rauwe melk vermijden?
De listeria bacterie kan risico’s opleveren voor je baby. De bacterie kan voorkomen in dierlijke producten die langdurig gekoeld bewaard worden en vervolgens zonder verhitting worden gegeten. Vermijd daarom kaas die gemaakt is op basis van rauwe melk. Deze kazen herken je doordat er op het etiket ‘au lait cru’ of ‘gemaakt van rauwe melk’ staat.
Het verhitten van kaas kan het risico op listeriose aanzienlijk verminderen. Wanneer je kaas tot een hoge temperatuur verhit, waarbij het volledig door en door warm wordt, kunnen schadelijke bacteriën zoals Listeria monocytogenes gedood worden. Het is hiervoor belangrijk om de kaas te verhitten tot ten minste 74°C voor ten minste 2 minuten. Kaas die wordt gebruikt in gerechten die goed gekookt of gebakken zijn, zoals pizza, lasagne, of een kaassaus die goed verhit is, kan dus veilig gegeten worden tijdens de zwangerschap.
Harde kazen: Altijd een veilige keuze
Harde kazen zoals Boerenkaas, Cheddar, Parmezaanse kaas en Pecorino mag je altijd eten. Deze kazen worden lang gerijpt, waardoor eventuele schadelijke bacteriën niet overleven. Ook oude kaas is een uitstekende keuze. Onze oude kazen ondergaan een lang rijpingsproces waarbij eventuele schadelijke bacteriën niet overleven. Hierdoor kun je zonder zorgen genieten van de rijke smaak van oude kaas tijdens je zwangerschap.
Overzicht: Welke kaas mag je wel en niet eten?
Wel eten:
- Harde kazen zoals: Cheddar, Hollandse boerenkaas, Parmezaanse kaas, Pecorino, Manchego.
- Kazen gemaakt op basis van gepasteuriseerde melk zoals: Camembert en Brie (let op etiket).
- Alle gepasteuriseerde blauwschimmelkazen zoals: Roquefort, Gorgonzola.
- Overige kazen zoals: (Buffel)mozzarella, Feta (let op etiket), MonChou, Ricotta, Mascarpone, Crème fraîche, Kaasfondue, Geitenkaas (let op etiket), Burrata.
- Smeerbare kazen zoals: Smeerkaas, Roomkaas, Hüttenkäse.
Niet eten:
- Alle rauwmelkse kazen (herkenbaar aan "au lait cru" of "gemaakt van rauwe melk" op het etiket).
- Verse kazen van rauwe melk.
- Buitenlandse kazen die niet expliciet als gepasteuriseerd vermeld staan.
Melk fermenteren: zelf roomyoghurt, roomkaas en zure room maken - rauwe melk serie #2
Wat als je toch per ongeluk verkeerde kaas hebt gegeten?
Heb je toch een keer rauwmelkse kaas gegeten? Geen paniek. De kans is namelijk klein dat je besmet bent geraakt met de Listeria bacterie en dat het direct schadelijk is voor je baby. Twijfel je erover of krijg je klachten kort na het eten ervan, raadpleeg dan een dokter of je verloskundige.
Voedingswaarde van kaas tijdens de zwangerschap
Kaas bevat bovendien veel calcium, vitamine B12 en vitamine D. Deze voedingsstoffen zorgen voor een goede opbouw van de botten, de ontwikkeling van het zenuwstelsel en de groei van je baby. Een gezond onderdeel van je maaltijd dus!
Genieten van kaas tijdens je zwangerschap
Zwanger zijn betekent niet dat je alle kazen hoeft te vermijden, integendeel. Zwangerschap vraagt om bewuste keuzes, ook op het gebied van voeding. Gelukkig hoef je kaas niet te laten staan, als je maar weet waar je op moet letten. Met de juiste kennis kun je volop blijven genieten van heerlijke kaasgerechten tijdens je zwangerschap.