Kwartels worden steeds populairder als volièrevogels, mede dankzij hun potentieel om tam te worden met de juiste aandacht en geduld. Hoewel ze van oorsprong schuwe vogels zijn, kunnen ze met zorg en tijd gewend raken aan menselijke aanwezigheid. Deze vogels zijn winterhard, maar een tochtvrije en vorstvrije ruimte, waar ze zich kunnen terugtrekken, wordt sterk aanbevolen. Helaas hebben kwartels de neiging om beplanting in de volière niet met rust te laten. Als alleseters zullen ze ook gemorste zaden van andere vogels opeten.
Voortplanting en Broedcyclus
De meeste kwartels broeden niet van nature, maar de specifieke kweekperiode loopt doorgaans van april tot en met juli. Op een gegeven moment zal de hen haar eitjes niet langer willekeurig in de volière verspreiden, maar ze op een beschutte plek in een ondiep kuiltje leggen. Het aantal eitjes kan variëren van 8 tot 15, met een broedtijd van 16 tot 18 dagen. Kwartels zijn nestvlieders; vrijwel direct na het uitkomen lopen ze achter hun moeder aan en pikken ze voedsel op. Na ongeveer zes weken zijn ze volgroeid en beginnen ze zelf eitjes te leggen.
De haantjes zijn vaak zeer paarlustig, wat betekent dat het raadzaam is om meerdere hennetjes bij één haantje te plaatsen voor optimale voortplanting. Bij de meeste kwartelsoorten is het geslacht gemakkelijk te onderscheiden; mannetjes hebben doorgaans een witte keelband.
Geslachtsrijpheid en Kweekmethoden
Kwartels zijn op éénjarige leeftijd al geslachtsrijp en zullen daarna overgaan tot eiafzetting. Tegenwoordig worden de meeste kwartels kunstmatig uitgebroed, aangezien natuurbroed bij deze vogels steeds zeldzamer voorkomt. Alleen in rustige volières met voldoende beschutting kan het soms voorkomen dat een kwartel zelf gaat broeden. Of de haan erbij kan blijven lopen, hangt af van het specifieke koppel en het gedrag van de haan, wat goed in de gaten gehouden moet worden.
Broedgedrag en Eiafzetting
Kwartels leggen bijna het gehele jaar door eieren. Ze bekleden het nest nauwelijks met plantaardige materialen. Doorgaans leggen ze om de dag een ei, meestal in de namiddag of vroege avond. Zodra het legsel compleet is (dit kan per soort verschillen), gaat de hen over tot broeden. De broedtijd van de kwartel kan variëren tussen de 16 en 25 dagen. De Japanse kwartel kan wel 250 eieren per jaar leggen. De hen neemt de gehele legperiode de broedzorg op zich.
Geboorte en Verzorging van Kuikens
Bij de geboorte zijn de kuikens niet groter dan een bromvlieg en lopen ze direct mee met de moeder, waarbij ze het voedsel van de grond pikken. Als kwartels in een kooi worden gekweekt, is het aan te raden om ze in een apart hok te zetten dat is afgewerkt met gaas, zodat ze niet kunnen ontsnappen. Als voedsel voor deze kuikens kan het beste vers voer zoals mierpoppen, stukjes meelwormen, stukjes hardgekookt ei en groenvoer worden gegeven. Ook een laag kommetje water met enkele knikkers erin wordt aanbevolen om verdrinking te voorkomen.
De kuikens kunnen na 4 weken al voor zichzelf zorgen en na 2 maanden zijn ze volgroeid. Na de opfokperiode, wanneer de kuikens volwassen zijn, vormen kwartels groepen die uit meerdere families bestaan.
Leefomgeving en Voedsel
Kwartels leven doorgaans verborgen in ruige graslanden, graanakkers, luzernevelden en bietenakkers. Ze zijn moeilijk te vinden, tenzij ze vlak voor je voeten opvliegen. Hun aanwezigheid wordt vaak verraden door hun kenmerkende 'kwik-me-dit'-geluid. Ze zijn ongeveer zo groot als een spreeuw en hebben een onopvallend, donkerbruin met geelbruin gestreept kleed, met korte, dikke poten en een kort snaveltje.
Als opportunisten eten kwartels voornamelijk zaden van gras, onkruid en granen, maar ook knoppen, bloembollen, knollen, wortelstokken, bloemen en blaadjes. Soms pikken ze ook insecten van de grond, zoals kevers, mieren, spinnen, sprinkhanen en wormen.
Migratie en Bescherming
De meerderheid van de Nederlandse kwartels overwintert in de Sahel, hoewel sommigen ook in Zuid-Europa blijven. De trek vindt plaats tussen eind juli en half oktober, meestal 's nachts, alleen of in kleine groepjes. Trekroutes kunnen per jaar en individu verschillen.
In Nederland vertoont de soort een fluctuerende trend, mogelijk door weersomstandigheden. Als het regent tijdens de trek, komen ze richting Nederland. Het gaat met de kwartel beduidend beter dan met de patrijs. Graanakkers in Zuid- en Oost-Nederland zijn belangrijke leefgebieden. De kwartel staat niet op de Rode Lijst van Nederlandse broedvogels en lijkt zich, in tegenstelling tot de patrijs, te kunnen handhaven in reguliere akkerbouwgebieden, hoewel inventariseren notoir lastig is.
De kwartel is een beschermde inheemse vogelsoort. Net als alle andere vogels die van nature in het wild in Nederland voorkomen, zijn kwartels beschermd op grond van de Europese Vogelrichtlijn. Uitzonderingen op de vergunningplicht zijn opgenomen in de wet. De wet biedt bescherming aan alle in gebruik zijnde nesten en rustplaatsen van vogels, inclusief de functionele omgeving die nodig is voor succesvol broeden. Nesten van kwartels zijn alleen gedurende het broedseizoen beschermd.
De Chinese Dwergkwartel
De Chinese dwergkwartel is de meest populaire kwartelsoort onder vogelliefhebbers. Deze dwergkwartels, met hun lengte van 11 tot 15 cm, behoren tot de kleinste hoenderachtige vogels. Ze leven uitsluitend op de grond en vliegen alleen wanneer er gevaar dreigt.
Geslachtsonderscheid en Huisvesting
Het geslachtsonderscheid bij de Chinese dwergkwartel is bij de wildkleur mutatie zeer gemakkelijk. De hen (vrouwtje) heeft een kenmerkende lichtbruine schutkleur, terwijl de haan (mannetje) opvallend gekleurd is met een rode borst en een blauw-grijze rug. Daarnaast heeft de man een "keelband", die ook bij mutaties terug te vinden is.
Voor de huisvesting van de Chinese dwergkwartel zijn er geen grote eisen. Het is belangrijk om voldoende beschutting te bieden in de vorm van beplanting, zoals lage struiken en gras. Hier kunnen de kwartels in schuilen wanneer ze daar behoefte aan hebben. Dit stimuleert ook het leggen van eieren, aangezien kwartels graag zeer beschut hun nest bouwen.
Voeding en Kweekgemak
Chinese dwergkwartels worden vaak in een volière gehouden met andere vogels, omdat ze echte alleseters zijn. Wanneer ze zonder andere vogels worden gehouden, is tropisch zaad met een vijfde deel onkruidzaad gemengd als hoofdvoer geschikt. Variatie in het dieet is essentieel, daarom wordt altijd aangeraden om groenvoer te geven.
Het broeden van Chinese dwergkwartels is erg makkelijk en ideaal voor beginners. Deze vogels beginnen na 6-8 weken al met leggen. De lichtbruine eitjes worden vaak door de hele volière gelegd; wanneer de hen broeds wordt, verzamelt ze alle eieren in een nestje. De broedduur is 15-18 dagen, waarna de piepkleine kuikens uitkomen. Het is belangrijk op te merken dat deze kuikens door gaas met mazen van 10 mm x 10 mm kunnen komen.
Broedproces en Kuikenverzorging
Net als bij andere hoenderachtigen zijn Chinese dwergkwartels nestvlieders en verlaten ze direct het nest na het uitkomen. Na uitkomst kunnen de kuikens tot 48 uur zonder eten en drinken, waarna ze volledig zelfstandig eten. Het broedproces in broedmachines verloopt doorgaans als volgt: de eieren worden minimaal twee keer per dag gedraaid in halfautomatische broedmachines. De broedduur is 15-18 dagen; op de 15e dag gaan de eieren in "lockdown" (op de uitkomstlade), zodat ze niet meer gekeerd worden. Na uitkomst worden de droge kuikens onder een warmtelamp of warmteplaat geplaatst.
Chinese dwergkwartels kunnen kannibalistische trekjes vertonen, beginnend met veren pikken en uitlopend tot het consumeren van soortgenoten. Om dit te voorkomen, wordt ruimere huisvesting met rode lampen aanbevolen om ze kalm te houden. Als kannibalisme eenmaal is begonnen, is het verwijderen van de verenpikkers cruciaal.
Te weinig plek voor kippen? Neem kwartels! (Info over de Chinese dwergkwartel)
Kwartelteelt (Coturnicultuur)
De fokkwartel behoort tot de familie van de fazantachtigen (Phasianidae). Het is een vogel die relatief eenvoudig te houden is en geen gecompliceerde infrastructuur vereist. Kwartels worden al zeer lang gefokt voor hun vlees en eieren, en hun consumptie neemt toe. Een kwartelkweker wordt een coturniculteur genoemd, en de activiteit heet coturnicultuur.
Voortplanting en Productiviteit
Kwartels die bestemd zijn voor voortplanting bereiken hun seksuele volwassenheid rond de 6 tot 7 weken. In een kooi van een halve vierkante meter kunnen 8 mannetjes en 24 vrouwtjes worden ondergebracht voor optimale resultaten. Een reproductiekwartel verbruikt dagelijks 35 gram voeder, dus één maaltijd per dag, bij voorkeur 's avonds, volstaat. Dagelijkse controle van de drinkbakjes is essentieel voor de gezondheid en het behoud van de leg.
De temperatuur in het verblijf mag niet onder de 15 °C dalen. Bij lagere temperaturen zullen de kwartels in de rui gaan, waardoor de productie vertraagt. Tijdens deze ruiperiode leggen ze bijna 6 weken geen eieren. Met goed beheer blijven reproductoren ongeveer 8 maanden productief.
Kwarteleitjes: Productie en Opslag
Kwarteleitjes worden bijzonder gewaardeerd om hun fijne smaak en kleine formaat. De verkoop van verse kwarteleitjes kan een interessante extra inkomstenbron vormen. De eieren worden meestal 's avonds gelegd en moeten voorzichtig worden verzameld. Bevruchte eieren worden bewaard op een koele plaats, rond 15 °C, met een luchtvochtigheid van 60%. Het ideale broedei weegt ongeveer 12 gram, met een lengte van ongeveer 34 mm en een minimale diameter van 25 mm.
Bevruchte eieren worden met de punt naar beneden geplaatst om de luchtzak in het ei niet te beschadigen door het eigeel. De eieren moeten een helling van 30° hebben en de kartonnen moeten twee keer per dag gedraaid worden. Dit alles moet bijzonder voorzichtig gebeuren om te voorkomen dat de draden die het eigeel op zijn plaats houden, breken.
Broedmachines en Incubatie
In broedmachines worden de eieren op een universele plaat geplaatst en rechtop gezet. Deze machines zijn mechanisch van luchtstroom voorzien en zijn dynamisch. De incubators zijn tevens voorzien van een elektronisch systeem dat de luchtstroom aan de binnenkant reduceert. De incubator moet ingesteld worden op 37.8 graden op het niveau van de eieren. Thermometers in Celsius en Fahrenheit worden gebruikt voor nauwkeurige instellingen.
In de incubator moet een vochtigheidsgraad van ongeveer 53% behouden worden tijdens de eerste 14 dagen. Vanaf de 14e dag hoeven de eieren in de incubator niet meer gedraaid te worden. Bij een familiale machine dient men de draaimotor stil te leggen. In de incubator kunnen de eieren vervolgens naar de eclosoir (uitkomstlade) worden verplaatst.
Geboorte en Nazorg
De geboorte van de kuikens vindt plaats op de 17e of 18e dag. Om uit het ei te komen, boren de kuikens een gat in de schaal en gooien deze vervolgens weg met hun poten. Dankzij de verwarming en ventilatie in de incubator drogen de kuikens snel. Het is belangrijk om ze gedurende 24 uur in de eclosoir te laten voordat ze naar de materniteit (kuikenverblijf) worden verplaatst. Het uitbreken kan zich over verschillende dagen verspreiden.
De kuikens worden gesorteerd voordat ze in de materniteit worden geplaatst. Misvormingen zijn meestal te wijten aan een te hoge of te lage temperatuur, of een afwijkende vochtigheidsgraad. Om het uitbreken te vergemakkelijken, kan vanaf de 14e dag een zuuroplossing van 8% worden toegevoegd; het zuureffect zal verdampen bij 35 graden en de kalk van de schaal omzetten in CO2, waardoor de schaal breekbaarder wordt.
Materniteit en Voeding van Kuikens
De materniteit moet een temperatuur hebben van 38 graden, verkregen door warmtelampen, een aluminium kweeklamp of warmtetapijten die door thermostaten worden geregeld. Via een sonde met een sensor kan de temperatuur exact worden ingesteld. Wanneer de kwartels opgroeien, mag men hen water geven op een temperatuur van 20 graden. Het waterniveau moet worden aangepast aan de leeftijd van de kwartels of het model van de drinkbak.
De voeding moet direct worden geïntroduceerd. Voedingszakken voor kuikens zijn verkrijgbaar in gespecialiseerde zaken. Verlichting is aanwezig in de materniteit en functioneert 24 uur per dag. Kwartels die licht missen, zullen een piramide vormen, waarbij de onderste kuikens kunnen stikken. Laat de kuikens de eerste drie dagen zoveel mogelijk met rust, stoor ze alleen om ze te voederen. Het is aan te raden om over twee materniteiten te beschikken.
Na 4 tot 10 dagen zijn de kuikens klaar om de materniteit te verlaten en te verhuizen naar een plek die meer aangepast is aan hun groei. Na 10 dagen hebben de kwartels hun veren en kunnen ze temperaturen verdragen in de buurt van 24 graden. De materniteit kan daarna grondig worden schoongemaakt. Een hogedrukspuit volstaat meestal om mestsporen los te maken.
Opfok en Verwerking
De kwartels zijn na ongeveer tien dagen in de materniteit gegroeid tot een gewicht van 60 gram. Het wordt tijd om ze in hun gepaste kooi te plaatsen voor de vetmestperiode. Het is altijd interessant om de mooiste exemplaren te behouden. De kwartels worden met meel gevoed tot de leeftijd van 1 maand, waarna het meel snel wordt vervangen door voeding van de tweede leeftijd (vetmestvoeding).
Het is erg belangrijk om na te controleren of de drinkbakken erg proper blijven. Het is noodzakelijk om ze iedere week te ontsmetten. Gebruik hiervoor warm water, bleekwater en een beetje afwasmiddel en schuur de drinkbakken schoon. Spoel de bakken grondig voordat u ze terugplaatst.
In een kooi van ongeveer een halve vierkante meter kunnen 35 kwartels worden geplaatst, met een maximum van veertig exemplaren. Het is wenselijk om de periode van licht te verlengen, waardoor het best is om het licht aan te zetten voordat de duisternis intreedt. Voorzie ongeveer 18 uur licht per dag. Tijdens het vetmesten moet steeds een temperatuur van ongeveer 20 graden worden gehandhaafd.
Wanneer 35 kwartels in een kooi van een halve vierkante meter worden geplaatst, kan men wekelijks de mestplaten schoonmaken, tenzij het erg warm is. Bij warm weer dient men over te gaan tot tweemaal per week schoonmaken. Het afval kan in de tuin als bemesting worden gebruikt, op voorwaarde dat men hiermee niet overdrijft.
Slachtproces en Bereiding
Het is aan te raden om de laatste avond geen voeding meer te geven, waardoor het gemakkelijker wordt om de ingewanden te verwijderen. Kleine kegels met een hoogte van 15 cm en een diameter van 10 tot 4 cm worden gebruikt. Een kwartel wordt in de hand genomen en in de elektrodes geplaatst voor elektrische verdoving.
Breng het water op een temperatuur van 68 tot 72 graden. Plaats de gekuiste kwartel (zonder bloed) bij de poten in het warme water, zodat alle veren ondergedompeld zijn in het water, gedurende ongeveer 20 seconden. Pas op voor de temperatuur, want als deze meer dan 72 graden is, kan de huid van de kwartels schuuren tijdens het plukken.
Neem de rug van de kwartels, maak een kwartslag met de eerste vleugel en een halve slag met de tweede vleugel. Neem de borst, de onderkant van de rug, de poten en de achterkant door de pluimmachine en de kwartel is ontveerd. Werk met de hand de laatste veren weg. De droge pluimmachine Junior wordt vooral gebruikt voor het plukken van fazanten en duiven, met een capaciteit van ongeveer 45 fazanten per uur.
Voor de kleine familiale kweek is het goedkoper om de kwartels op te warmen en te plukken met een machine die is aangepast aan de vorm van de kwartels. Wanneer de kwartels geplukt zijn, worden ze op tafel gelegd en de poten afgesneden met een schaar boven het kniegewrichtje. Vervolgens wordt het heupbeen ingesneden tot aan het vorkbeen. Bij de hennen worden de eierstokken, uterus en vagina verwijderd.
De kwartels worden in een bak geplaatst die gevuld is met warm water (38 graden), waarbij een lepel azijn kan worden toegevoegd om het schoonmaken te vergemakkelijken. Houd de kwartels één voor één onder stromend water met de vingers aan de binnenkant. Laat de kwartels een uur uitlekken, vervolgens afdrogen met een keukenhanddoek. Plaats ze op een plaat en voorzie ze van folie voordat ze in de koelkast worden geplaatst. Zonder folie zou de huid van de kwartel uitdrogen en een deel van de commerciële waarde verliezen.
Verkoop en Hygiëne
Kwarteleitjes kunnen ook bij een racletteschotel worden geserveerd. Kuikens die ongeveer 10 dagen oud zijn, kunnen worden verkocht aan amateur-kwekers die meestal geen broedmachine bezitten. Kweekkwartels worden uiteraard duurder verkocht dan slachtkwartels. De slachtkwartels die klaar zijn om te koken, worden in schalen verpakt.
In gesloten ruimtes waar een grote hoeveelheid dieren bijeen zit, is er steeds een kans op besmetting of ziekte. In alle kweekruimtes moet de voornaamste taak van de kweker het proper en hygiënisch houden van de kweekplaats zijn. Elke kweekronde zou gescheiden moeten zijn van een periode zonder activiteit in de kooien. De in de handel beschikbare voeding bevat reeds enkele anti-coxydose elementen, extra vitamines en soms ook antibiotica.
De kweker moet er ook voor zorgen dat de kwartels geen bezoek krijgen van ratten en muizen, die dragers zijn van diverse ziektes. Een gids is vooral bedoeld voor toekomstige kwekers die met vele vragen zitten maar nauwelijks antwoorden krijgen. Indien u een kweekprogramma wenst op te starten, kunt u steeds bij ons terecht met uw vragen. Het wordt aangeraden om materiaal aan te kopen dat het best aansluit bij uw kweekwensen. Al onze broedmachines hebben een garantie van 2 jaar.
Natuurlijk Broedgedrag bij Kwartels
Een veelvoorkomend probleem is dat kwartels, die vaak in broedmachines worden uitgebroed, een slecht broedinstinct hebben. Er is dus kans dat uw kwarteltjes niet gaan broeden, omdat ze simpelweg niet meer beseffen hoe dat moet. Als u de eitjes wilt uitbroeden, heeft u waarschijnlijk een broedmachine nodig. Volgens sommigen kunnen eitjes pas worden gecontroleerd op bevruchting nadat ze een tijdje warmte hebben gehad.
Een onbebroed ei is circa twee weken "houdbaar" en kan nog een kuiken voortbrengen, hoewel de levensvatbaarheid afneemt. Ze mogen niet te koud hebben gelegen (rond vriespunt), maar ook niet te warm (>18 graden) of te lang bebroed zijn geweest. Bij Chinese dwergkwartels gaat een groot deel van de hanen als overschot weg als dierenvoer.
Kwartels broeden overigens niet op een nest met drie eitjes. Eerst moeten ze een geschikte plek hebben gevonden en dan leggen ze een nest vol. De hen zal er dan steeds korte tijd opzitten tijdens het leggen, maar loopt er wel weer vanaf. Dat is normaal. Het kan zijn dat ze er nu nog niet aan toe zijn en incidenteel enkele eitjes hebben gelegd. Zodra de hen echt broeds is, zal ze dagelijks een ei leggen. Het is afwachten of ze echt gaat broeden.
tags: #wanneer #is #een #kwartel #vruchtbaar