Placenta Accreta: Oorzaken, Symptomen en Behandeling

Wanneer de groei van een baby tijdens de zwangerschap achterblijft, wordt er in het Máxima MC extra aandacht besteed aan de monitoring van de zwangere. Diverse factoren, zowel bij de baby als bij de moeder, kunnen bijdragen aan een groeiachterstand. De diagnose en vaststelling van mogelijke oorzaken gebeuren door middel van onderzoeken in het ziekenhuis, zoals echografieën, bloedonderzoek, een hartfilmpje van de baby en een doppleronderzoek. De behandeling richt zich voornamelijk op intensieve controles, waarbij de grootte van het kind elke twee weken via echografie wordt gemeten. Daarnaast wordt de doorbloeding van de navelstreng geanalyseerd. Een verminderde doorbloeding, mogelijk veroorzaakt door een niet goed functionerende placenta, kan leiden tot groeiachterstand. In sommige gevallen kan opname in het ziekenhuis noodzakelijk zijn voor frequente hartfilmpjes van de baby, waarbij de patiënt op de Obstetrische High Care (OHC) terechtkomt. Indien de groei buiten de baarmoeder als beter wordt beschouwd, kan de bevalling vervroegd worden ingeleid.

Normaal gesproken laat de placenta na de bevalling vlot los van de baarmoederwand. In zeldzame gevallen groeit de placenta echter vast aan de baarmoederwand, een ernstige zwangerschapsaandoening die bekend staat als Placenta Accreta. Dit artikel belicht de oorzaken, symptomen, risico's en medische procedures die gepaard gaan met deze aandoening.

Wat is Placenta Accreta?

De placenta, ook wel moederkoek genoemd, is een essentieel orgaan dat tijdens de zwangerschap in de baarmoeder groeit. Het voorziet de baby van zuurstof en voedingsstoffen. Naarmate de placenta groeit, hecht het zich aan de baarmoederwand. Bij Placenta Accreta hecht de placenta zich echter te diep vast aan de baarmoederwand, waardoor deze na de bevalling niet gemakkelijk losgemaakt kan worden. Deze complicatie treedt op in ongeveer 1 op de 533 zwangerschappen.

Mogelijke Gevolgen van Placenta Accreta

Placenta Accreta is een ernstige aandoening die kan leiden tot levensbedreigend vaginaal bloedverlies na de bevalling. Dit gebeurt wanneer een deel van de placenta vergroeid blijft met de baarmoederwand, terwijl de rest loslaat. Het hevige bloedverlies kan de normale bloedstolling belemmeren en kan ook leiden tot orgaanfalen, zoals long- en nierfalen. Bovendien verhoogt Placenta Accreta het risico op vroeggeboorte. Indien er tijdens de zwangerschap bloedingen optreden, kan een vroegtijdige bevalling via een keizersnede noodzakelijk zijn. Bij een diagnose van Placenta Accreta zal de arts een gedetailleerd plan opstellen om zowel de moeder als de baby zo veilig mogelijk te houden.

Verschillende Types Placenta Accreta

Placenta Accreta is een overkoepelende term die verder wordt onderverdeeld in specifieke types, gebaseerd op de diepte van de vergroeiing:

• Placenta Accreta: De placenta hecht zich aan de baarmoederwand, maar dringt niet door de wand heen en heeft geen invloed op de spierwand.
• Placenta Increta: De placenta groeit door de baarmoederwand heen en hecht zich stevig vast aan de spierwand van de baarmoeder.
• Placenta Percreta: De placenta groeit door de baarmoederwand en spierwand heen, en kan zich in sommige gevallen vasthechten aan nabijgelegen organen zoals de blaas of darmen.

Oorzaken van Placenta Accreta

De exacte oorzaak van Placenta Accreta is niet volledig bekend. Er wordt aangenomen dat afwijkingen in het slijmvlies van de baarmoeder, mogelijk veroorzaakt door littekenvorming na eerdere operaties zoals een keizersnede of andere ingrepen aan de baarmoeder of blaas, een rol kunnen spelen. Het is echter belangrijk te benadrukken dat vrouwen ook Placenta Accreta kunnen ontwikkelen zonder eerdere baarmoederoperaties.

Symptomen van Placenta Accreta

Gedurende de zwangerschap vertonen vrouwen met Placenta Accreta doorgaans geen specifieke symptomen. In sommige gevallen kan donkerrood vaginaal bloedverlies tijdens het derde trimester, of soms al eerder, een indicatie zijn. Een dergelijke bloeding kan ook wijzen op Placenta Previa, waarbij de placenta te laag in de baarmoeder ligt en de baarmoederhals bedekt. Bij bloedverlies tijdens de zwangerschap is het essentieel om onmiddellijk medische hulp in te schakelen.

Risicofactoren van Placenta Accreta

Hoewel de precieze oorzaak onbekend is, zijn er diverse risicofactoren geïdentificeerd die de kans op Placenta Accreta verhogen:

• Operaties aan de baarmoeder: Ingrepen die schade aan het myometrium (de spierwand van de baarmoeder) veroorzaken, zoals keizersnedes, chirurgische verwijdering van vleesbomen (myomen), embolisatie van de baarmoederslagader en endometriumablatie, verhogen het risico.
• Vorige zwangerschappen: Het risico op Placenta Accreta neemt toe met het aantal eerdere zwangerschappen.
• Leeftijd: Vrouwen ouder dan 35 jaar hebben een verhoogd risico.
• Placenta Previa: Een reeds aanwezige Placenta Previa vergroot de kans op Placenta Accreta.

Diagnose van Placenta Accreta

Vroeger werd de diagnose Placenta Accreta vaak pas na de bevalling gesteld. Tegenwoordig kan de aandoening echter vaak voorafgaand aan de bevalling worden vastgesteld met behulp van een echo. Een vroegtijdige diagnose stelt artsen in staat om complicaties, zoals hevige bloedingen, beter te beheersen of te voorkomen. Bij vrouwen met risicofactoren zal de arts de ligging van de placenta nauwlettend volgen. Indien echografische resultaten onduidelijk zijn, kan een MRI-scan de diagnose verduidelijken. Bij een bevestigde diagnose zal de arts alle nodige stappen ondernemen om de veiligheid van moeder en kind te garanderen.

Behandeling voor Placenta Accreta

Placenta Accreta kan niet tijdens de zwangerschap worden behandeld, maar de risico's kunnen wel worden beperkt. Bij een tijdige diagnose zal de bevalling waarschijnlijk via een keizersnede plaatsvinden, gevolgd door een hysterectomie (gedeeltelijke of volledige verwijdering van de baarmoeder) om bloedingen te stoppen. In sommige gevallen kan een hysterectomie worden vermeden. De arts zal alle opties met de patiënt bespreken en de veiligste strategie bepalen, inclusief het optimale moment voor de bevalling. Soms kan een vruchtwaterpunctie worden voorgesteld om de longrijpheid van de baby te beoordelen, en kunnen corticosteroïden worden toegediend om de ontwikkeling van de longen en andere organen te versnellen.

Verschillende Vormen van Placenta Previa

Naast Placenta Accreta, zijn er ook andere placenta-gerelateerde aandoeningen zoals Placenta Previa. Bij Placenta Previa ligt de placenta te laag in de baarmoeder, soms over de baarmoederhals heen. Dit kan leiden tot bloedingen tijdens de zwangerschap. De verschillende vormen van Placenta Previa zijn:

• Placenta praevia totalis: De placenta bedekt de gehele baarmoederhalsuitgang.
• Placenta praevia partialis: De placenta bedekt een deel van de baarmoederhalsuitgang.
• Placenta praevia marginalis: De placenta ligt minder dan 2 centimeter van de baarmoederhalsuitgang, maar bedekt deze niet.
• Laagliggende placenta: De placenta ligt laag in de baarmoeder, maar meer dan 2 centimeter van de baarmoederhalsuitgang.

Hoewel de placenta bij 5% van de zwangerschappen rond de 20 weken laag ligt, trekt deze bij de meeste vrouwen mee omhoog met de groei van de baarmoeder. Na de 20 weken neemt dit percentage af tot ongeveer 1%. Risicofactoren voor Placenta Previa omvatten eerdere keizersnedes, vruchtbaarheidsbehandelingen, baarmoederoperaties, roken, cocaïnegebruik, meerdere kinderen, meerlingzwangerschappen en toenemende leeftijd.

Symptomen van Placenta Previa

Het belangrijkste symptoom van Placenta Previa is vaginaal bloedverlies, vaak zonder pijn. De kans op hevig bloedverlies neemt toe na 32 weken zwangerschap. Dit kan variëren van enkele druppels tot hevig bloedverlies met stolsels. Bij bloedverlies is onmiddellijk medisch advies noodzakelijk. Soms kunnen ook harde buiken, buikpijn of weeën-achtige pijn optreden. Het kind kan ook niet indalen tegen het einde van de zwangerschap, omdat de placenta de uitgang blokkeert.

Diagnose en Behandeling van Placenta Previa

De diagnose van Placenta Previa wordt gesteld via echo-onderzoek, waarbij bij de 20-wekenecho de ligging van de placenta wordt beoordeeld. Bij een vermoeden van een laagliggende placenta wordt vaak een vaginale echo uitgevoerd. Als de placenta bij 32 weken nog steeds laag ligt, wordt de patiënt verwezen naar een gynaecoloog en vindt de bevalling in het ziekenhuis plaats. Risico's voor moeder en kind omvatten overmatig bloedverlies, shock en vroeggeboorte. De behandeling hangt af van bloedverlies en zwangerschapsduur. Bij geen bloedverlies worden bloedgroep en antistoffen bepaald, en gelden rust en het vermijden van seksueel contact. Bij bloedverlies wordt de patiënt opgenomen in het ziekenhuis. Indien het bloedverlies hevig is of de conditie van het kind achteruitgaat, kan een spoedkeizersnede noodzakelijk zijn. Bij een Placenta Previa die de uitgang blokkeert, is een keizersnede de aangewezen bevalling. Als de placenta meer dan 2 centimeter van de uitgang ligt, is een vaginale bevalling vaak mogelijk.

Andere Placenta-gerelateerde Complicaties

Naast Placenta Accreta en Placenta Previa, kunnen er ook andere complicaties optreden met betrekking tot de placenta en navelstreng:

Loslaten van de Placenta (Solutio Placentae)

Bij een loslaten van de placenta (solutio of abruptio placentae) scheurt de placenta vroegtijdig, geheel of gedeeltelijk, los van de baarmoederwand. Dit is een ernstige, levensbedreigende complicatie die vanaf de 16e zwangerschapsweek kan optreden. Symptomen zijn plotselinge, hevige buikpijn, een keiharde buik en vaginaal bloedverlies. Snelle medische interventie is cruciaal om het leven van moeder en kind te redden. De behandeling hangt af van de ernst en zwangerschapsduur, en kan variëren van afwachten tot een spoedkeizersnede.

Niet Loslatende Placenta na de Bevalling

In zeldzame gevallen laat de placenta na de bevalling niet los. Dit kan leiden tot bloedingen en infecties. Als de placenta na een uur nog niet is uitgestoten, wordt deze operatief verwijderd. Soms blijven er placentaresten achter in de baarmoeder, wat bloedverlies na de bevalling kan veroorzaken en een curettage noodzakelijk maakt.

Problemen met de Navelstreng

Complicaties met de navelstreng kunnen zijn:

• Navelstrengomstrengeling: De navelstreng kan om de nek van de baby komen te liggen. Dit is meestal niet direct gevaarlijk, tenzij de omstrengeling strak is en de bloedtoevoer belemmert.
• Knoop in de navelstreng: Een knoop kan ontstaan door bewegingen van de baby. Meestal is dit ongevaarlijk, tenzij de knoop te strak is.
• Uitzakking navelstreng: Een deel van de navelstreng komt voor de baby in het geboortekanaal terecht, wat kan leiden tot zuurstoftekort. Dit is een levensbedreigende situatie die onmiddellijk ingrijpen vereist.

Afwijkende Vormen van de Placenta

De placenta kan ook afwijkende vormen hebben, wat gevolgen kan hebben voor de zwangerschap:

• Velamenteuze navelstrenginsertie: De navelstreng zit vast aan de vliezen in plaats van direct aan de placenta, waardoor de bloedvaten minder beschermd zijn. Dit kan leiden tot tragere groei van de baby.
• Marginale navelstrenginsertie: De navelstreng zit vast aan de rand van de placenta, wat ook de groei kan beïnvloeden.
• Vasa Praevia: Bloedvaten uit de placenta of navelstreng liggen voor de baarmoedermond. Dit is zeldzaam maar gevaarlijk, en vereist vaak een keizersnede.
• Placenta Bilobata: De placenta bestaat uit twee delen.
• Placenta Circumvallata: Een deel van de placenta is niet bedekt met vliezen, wat kan leiden tot bloedverlies en andere complicaties.

Persoonlijke Ervaringen

De tekst bevat ook persoonlijke verhalen van vrouwen die complicaties hebben ervaren, zoals Anke, die te maken kreeg met zowel Placenta Previa als Placenta Increta, wat leidde tot een gecompliceerde bevalling met veel bloedverlies en uiteindelijk het verlies van haar baarmoeder. Haar verhaal benadrukt het belang van bewustwording en goede informatievoorziening rondom placenta-aandoeningen.

tags: #wat #is #een #ingegroeide #placenta