Deze informatie is van algemene aard en niet bedoeld als advies, op welke wijze dan ook. Voor specifieke vragen kun je het beste rechtstreeks contact opnemen met een LLL-leidster. Bepaalde stoffen in moedermelk of in de omgeving van de baby kunnen de gezondheid van de baby schaden. In dit artikel worden ze kort besproken.
Nicotine en Borstvoeding
Nicotine komt na het roken van een sigaret vrij snel in de moedermelk terecht. Door de vaatvernauwende werking van nicotine kan de toeschietreflex en daarmee de hoeveelheid beschikbare melk negatief worden beïnvloed. De halfwaardetijd van nicotine is anderhalf uur; zo lang duurt het dus om de nicotinewaarden in het lichaam te halveren. Als er gerookt wordt, dan bij voorkeur vlak na een voeding om het nicotinegehalte in de moedermelk bij de volgende voeding zo laag mogelijk te houden.
Hoewel de nicotine die de baby via de melk binnenkrijgt vrij snel wordt afgebroken in zijn maagdarmkanaal, komt het de gezondheid niet ten goede. De positieve eigenschappen van borstvoeding helpen echter wel de schadelijke invloed van tabaksrook en nicotine gedeeltelijk te beperken.
Alternatieven voor Roken tijdens Borstvoeding
Bij stoppen met roken kan gebruik worden gemaakt van nicotinehoudende pleisters of kauwgom. Een voordeel van nicotinepleisters voor de baby is dat hij niet wordt blootgesteld aan de verbrandingsproducten in tabaksrook (‘meeroken’) en dat hij via de melk minder nicotine binnenkrijgt. Nicotinekauwgom kan grote variaties in piekwaarden in het bloed van de moeder veroorzaken. Wanneer voor nicotinekauwgom wordt gekozen, dan heeft het de voorkeur voeden uit te stellen tot 2 à 3 uur na gebruik van de kauwgom.
Sinds kort is er een ‘elektrische sigaret’ verkrijgbaar, waarbij volgens de fabrikant minder schadelijke stoffen vrijkomen. De rook die de sigaret produceert, bevat geen of amper schadelijke verbrandingsstoffen, de nicotine-afgifte is echter vrij hoog en ongecontroleerd.
Drugsgebruik en Borstvoeding
Drugs verminderen de alertheid van de ouders en daardoor hun vermogen om adequaat voor hun kind te zorgen. Via de moedermelk komen drugs ook bij de baby en kunnen bij hem dezelfde effecten hebben als bij de moeder; dit geldt ook voor afkickverschijnselen. Het gebruik van drugs door de moeder wordt dan ook sterk afgeraden.
Intraveneus drugsgebruik (spuiten) geeft kans op besmetting met HIV en hepatitis. Ook de baby kan dan via de borstvoeding besmet raken. Volgens de Amerikaanse Academy of Pediatrics mag een zwangere druggebruikster onder medische begeleiding via een methadonprogramma geleidelijk afkicken.
De Schadelijkheid van Roken
Dat roken tijdens de zwangerschap en de borstvoedingsperiode schadelijk is voor de baby, weet iedereen. De schadelijkheid van het roken hangt samen met de hoeveelheid sigaretten die een moeder per dag rookt. Hierbij gaat het niet alleen om de hoeveelheid nicotine die in de moedermelk terechtkomt. Ook het inademen van sigarettenrook (passief roken) is heel schadelijk voor een baby.
Roken is echter ook een verslaving en het lukt niet iedereen om ermee te stoppen. Als een moeder niet kan stoppen, kan zij wel proberen zo min mogelijk te roken. Roken kan leiden tot een onrustige baby of een baby die niet goed groeit. Daarnaast werkt roken productieverminderend en kan het een negatieve invloed op de toeschietreflex hebben. Sommige baby’s kunnen last krijgen van krampen, diarree en braken.
Het inademen van sigarettenrook kan bij de baby ademhalingsproblemen en infecties van de luchtwegen veroorzaken. Ook het risico van wiegendood is bij baby’s van rokende ouders verhoogd. Vaak wordt rokende ouders afgeraden samen met hun baby te slapen.
Omgaan met Nicotineverslaving tijdens Borstvoeding
Sommige moeders lukt het om te stoppen met roken ‘voor de baby’, anderen lukt het weer helemaal niet om hun verslaving te doorbreken, omdat gezinsuitbreiding vaak al genoeg stress geeft. De algemene zorg voor de baby en de stress die het stoppen met roken kan veroorzaken, kan voor een moeder soms te veel worden. Nicotinepleisters of kauwgom die nicotine bevat zijn dan geen oplossing. Het gevaar van het passief roken zou je daardoor kunnen vermijden, maar ze bevatten wel nicotine, en soms in een veel te hoge dosis.
Wanneer het stoppen helemaal niet lukt, probeer dan zo min mogelijk te roken en rook niet in het bijzijn van je baby. Rook in een andere kamer of buiten. Het is dan beter direct na een voeding te roken dan ervoor. Baby’s van wie de ouders roken hebben een duidelijk verhoogd gezondheidsrisico. Het niet geven van borstvoeding zou die risico’s nog meer verhogen. Het is dus allesbehalve ideaal een baby die door het roken van zijn ouders al kwetsbaarder is, ook nog de voordelen van moedermelk te onthouden.
Wanneer het stoppen niet lukt, is het beter om zo weinig mogelijk te roken en de groei en de algemene toestand van je baby goed in het oog te houden.
Andere Schadelijke Stoffen
Marihuana
Veel schadelijker dan gewone sigaretten is marihuana. Het actieve bestanddeel ervan, THC, vind je geconcentreerd in de moedermelk terug. THC is dan ook in de urine en de ontlasting van de baby aantoonbaar. Marihuana vermindert de melkproductie en heeft een negatief effect op de motorische ontwikkeling van de baby.
Alcoholgebruik
Alcoholgebruik tijdens de zwangerschap is gevaarlijk voor de ongeboren baby. Na de geboorte is beperkt gebruik van alcohol waarschijnlijk niet zo risicovol. Als er verstandig mee om wordt gesprongen, kunt u best wat alcohol drinken zonder risico’s voor het kind. Een tijdje wachten met voeden na het drinken van een glas alcohol volstaat.
Na het drinken van een glas alcohol is het verstandig om drie uur lang geen borstvoeding te geven. Tel daar voor ieder glas drie uur bij op. Dus als uw baby de hele nacht lekker doorslaapt, kunt u na de laatste voeding twee glazen alcohol drinken. Als u meer alcohol heeft gedronken, is het raadzaam om de eerste voeding ’s morgens af te kolven en weg te gooien. De baby kan dan eerder afgekolfde melk drinken of kunstvoeding. Zodra u helemaal nuchter bent, is de alcohol ook weer uit de melk verdwenen.
Drugsgebruik
Drugsgebruik tijdens de borstvoeding wordt te allen tijden afgeraden. Door het gebruik van cannabis, harddrugs of kalmeringsmiddelen kan de productie van de moedermelk afnemen. Daarnaast kan de baby de schadelijke stoffen uit drugs via de moedermelk binnenkrijgen. Hierdoor kan het kind verdoofd worden en de zuigreflex kan verslechteren. De baby kan verslaafd raken aan drugs en soms ontstaan problemen met de groei en ontwikkeling van het kind.
Samenvatting Roken en Borstvoeding
Ook nicotine komt via de moedermelk bij de baby. Het is daarom beter om niet te roken tijdens de borstvoedingsperiode. Als het niet lukt om te stoppen met roken, is het verstandig om alleen direct na een voeding te roken. Als de volgende voeding wordt gegeven, is het grootste deel van de nicotine weer uit het lichaam verdwenen en krijgt de baby zo min mogelijk nicotine binnen.
Het is niet nodig te stoppen met borstvoeding geven als u rookt. De voordelen van moedermelk voor de baby wegen namelijk wel op tegen de nadelen van de nicotine.
tags: #nicotine #afhankelijkheid #baby #borstvoeding